Tag Archives: : ایران

سیاست‌مداری که نخستین کتاب علم اقتصاد ایران را تالیف کرد/ دیدگاه فروغی درباره شاهنامه فردوسی

Published by:

سیاست‌مداری که نخستین کتاب علم اقتصاد ایران را تالیف کرد/ دیدگاه فروغی درباره شاهنامه فردوسی

خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)-  زنده‌یاد ایرج افشار که دفترچه خاطرات فروغی را منتشر کرد معتقد است در این یادداشت‌ها فروغی یک فرهنگی تمام عیار است: «معلم، مولف، مترجم و روزنامه‌نگار که اوقاتش صرف تدریس و تالیف کتاب و تحریر روزنامه تربیت به مدیریت پدرش میرزا محمدحسین ذکاءالملک می‌شده است. این یادداشت‌ها در دفتری است محاسباتی، ساخت فرنگ در 151 صفحه که فروغی یادداشت‌های روزانه‌اش را در آن نوشته است.»
 
روزمره‌های یک سیاستمدار

فروغی دفتر خاطرات خود را این‌چنین آغاز می‌کند: «امروز که روز جمعه بیست و ششم ماه شوال سال هزار و سیصد و بیست و یک هجری است شروع به نوشتن یادداشت‌ها می‌کنم و وقایع زندگانی خودم را در اینجا ضبط می‌نمایم… وقایع هفت روزه را در کتابچه دیگر نوشته بودم در این دفتر نقل کردم. اکنون که شروع به نوشتن این کتابچه می‌کنم تقریبا یک ساعت به غروب مانده در اطاق دم دالان زیر کرسی نشسته‌ام. جناب خداوندگاری (یعنی پدرش) و جناب آقاخوند و میرزا ابوالحسن خان برادرم حضور دارند. اما نمی‌دانند چه می‌نویسم. آقا محمد حسین پسر حاجی محمد علی پسرخاله آقا بیرون وضو می‌گیرد و معزالدین خان پسر کمال‌الملک نقاش‌باشی که بغداد بوده است اینجاست… خود این جوان قدری خل است، اگرچه علت آن بی‌تربیتی است. زیرا که اوقاتی که زمان تربیت او بوده پدرش سرش نبوده…»

«میرزا محمودخان شاعر فسائی متخلص به نعمت که غالب جمعه‌ها اینجا می‌آید با اقای تقی خان و دوام‌الملک و میرزا عبدالحسین یزدی که بعضی دواوین برای ما کتابت می‌کند و میرزا آقا خان که سابقا در پستخانه بود و سلیمان خان برادر آقای تقی خان مباشر توزیع روزنامه تربیت آمده بودند.»
 
 
ماجرای نامه شاهزاده به پدر فروغی

فروغی در خاطرات خود به نامه‌ای اشاره می‌کند که شاهزاه شعاع‌السلطنه به پدرش نوشته بود: «روزی از ماه رجب وزیر علوم به آقا (پدرش) نوشت که شعاع‌السلطنه در دربار از شما و روزنامه شما تعریف و تمجید زیاد کرد تشکری از او بکنید. آقا هم مقاله خوبی در روزنامه نوشتند. اوایل ماه شوال روزی من و آقا بر سر کرسی همین اطاق مشغول غذاخوردن بودیم در زدند. آدم شعاع السلطنه بود. یک پاکت شامل صد و شصت منات روسی که به حساب نود و شش تومان باشد با چهار تومان اسکناس که مجموعا صد تومان می‌شود از جانب شاهزاده آورد با یک مکتوب که عین ان را اینجا  نقل می‌کنم و آن اینست:

«جناب ذکاءالملک- انشاءالله احوال شما خوب است. با اینکه من عشق تمامی به تحریرات جناب شما دارم و روزنامه مقدسه تربیت را یک نمره رد نمی‌دهم و فقط در این مملکت همین روزنامه را قابل توجه می‌دانم، اتفاقا یکی از نمره‌هایی که اشاره از من کرده بودید غفلت کرده نخوانده بودم تا در این اوقات که می‌خواستم شب را صبح کرده باشم ولی نه به بطالت این نمره به دست آمده مشغول خواندن شدم. تعریفی که از من و مرا به صفت متصف فرموده بودید الحق خجالت کشیدم. به علت اینکه خود را قابل این تمجید ندیدم و اگر من تعریفی و تمجیدی از جناب عالی کرده‌ام شهدالله از روی انصاف و حقیقت بوده. تا به حال تملق و اغراق نگفته و نخواهد گفت. از زمان سعدی علیه‌الرحمه به بعد احدی در انشا دارای این مقام نشده. بینی و بین‌الله وجود شما یادگار گذشتگان و افتخار باقی‌ماندگان است.

بالجمله از جنابعالی خیلی امتنان دارم اما قدری هم ناراضی هستم به علت اینکه در مدت این 9 سال که ما به طهران آمده فقط یک مرتبه شما را در منزل خود دیده‌ام. صحبت مثل شما دبیر دانشمند برای من جوان نوآموز غنیمت و بو قول شیخ (…ناخوانا) انشاءالله به تلافی مافات کوشیده… مرا محفوظ خواهید کرد. با کمال خجلت مختصر هدیه برای جنابعالی فرستادم. از قبول آن مرا ممنون نمایید.»
 

فروغی درباره این نامه می‌نویسد: «الحق از یک شاهزاده ایرانی این قسم چیز نوشتن و رفتار تازگی دارد و شایسته شاهزاده فرنگی است. از خط و سبک انشا و مسامحه‌هایی که در بعضی جاهای آن شده معلوم می‌شود که خط خود شاهزاده است. باری آقا از این کاغذ خیلی بیشتر از آن صد تومان ممنون شدند. با اینکه پول هم خیلی لازم بود، بخصوص که مدتی بود وعده کرده بودند صد تومان به سید مرتضی چاپچی بدهند و داده نشده بود و همین صدتومان را فورا دادند ممنون شدند، منات‌ها، آن‌قدر هم قدری کسر داشت قریب پنج تومان روی آن گذاشتند.»

وظیفه هر ایرانی است که با شاهنامه مانوس شود

فروغی از جمله پیشروان ساده‌نویسی در ایران است. او آنچنان که حرف می‌زد می‌نوشت و نوشته‌هایش خصلت زبان مردم را دارد. از کاربرد لغات بیگانه پرهیز می‌کرد و مطالب را در عین استحکام و فصاحت به‌گونه‌ای می‌نگاشت که همگان بتوانند از آن بهره‌مند شوند.

او درباره شاهنامه فردوسی می‌نویسد: «شاهنامه فردوسی هم از حیث کمیت هم از جهت کیفیت، بزرگترین اثر ادبیات و نظم فارسی است. بلکه می‌توان گفت که یکی از شاهکارهای ادبی جهان است. نخستین منت بزرگی که فردوسی بر ما دارد، احیا و ابقای تاریخ ملی ماست. هرچند این تاریخ را فردوسی جمع‌آوری نکرده و عمل او تنها این بوده است که کتابی را که پیش از او فراهم آمده بود به نظم آورده ولیکن همین نکته کافی است که او را زنده کننده آثار گذشته ایرانیان به‌شمار آورد. چنانکه خود او این نکته را متوجه بوده و فرموده است: “عجم زنده کردم بدین پارسی”.

«ذوق سلیم و هوش سرشار تو تصدیق خواهد کرد که اگر فردوسی شاهنامه را نظم نکرده بود، به احتمال قوی این روایات را هم سیل حوادث عظیم پی در پی که بر مملکت ستم دیده ما روی آورده است، برده و آن دفتر را شسته بود. چنان که بسیاری از کتب فارسی و عربی را از میان برده و یادگارهای بسیار از نیاکان ما را مفقود ساخته است. البته می‌دانی که شاهنامه فردوسی از بدو امر در نزد فارسی‌زبانان چنان دلچسب واقع شده که عموما فریفته آن گردیده‌اند. هرکسی خواندن می‌توانست، شاهنامه می‌خواند و کسی که خواندن نمی‌دانست در مجالس شاهنامه‌خوانی برای شنیدن و تمتع یافتن از آن حاضر می‌شد. کمتر ایرانی‌ای بود که آن داستان‌ها را نداند و اشعار شاهنامه را از برنخواند. به عقیده من وظیفه هر ایرانی است که اولا خود با شاهنامه مانوس شود، ثانیا ابنای وطن را به مؤانست این کتاب ترغیب نماید و اسباب آن را فراهم آورد.»
 
زندگی‌نامه فروغی در یک نگاه
 
محمدعلی فروغی سال 1256 در خانواده‌ای اهل ادب و تجارت پیشه به دنیا آمد. فروغی تحصیلات خود را در پنج سالگی نزد پدر خود شروع کرد و به مدت هفت سال صرف آموزش زبان‌های فارسی، عربی و فرانسه کرد و علوم جدید چون ریاضیات، فیزیک، شیمی و طبیعیات را نیز آموخت. او در سال 1310 قمری برای ادامه تحصیل وارد مدرسه دارالفنون شد و در آنجا ادبیات، فلسفه و طب را آموخت. در 1312 به خدمت دولتی وارد و به استخدام وزارت انطباعات درآمد همزمان در سمت معلمی در مدارس علمیه و دارالفنون به تدریس نیز اشتغال داشت. فروغی در سال 1314 با تاسیس هفته نامه «تربیت» توسط پدرش، به‌عنوان سردبیر، مترجم و نویسنده در آنجا مشغول به کار شد. در سال 1317 به دنبال تاسیس مدرسه علوم سیاسی، فروغی کتاب‌های «ثروت ملل» و «تاریخ ملل مشرق زمین» را ترجمه و تدریس تاریخ و ادبیات را به عهده گرفت؛ با شکل‌گیری مشروطیت و تشکیل اولین مجلس قانون‌گذاری، فروغی از طرف صنیع‌الدوله به امور دبیرخانه مجلس تعیین شد.

وی در انتخابات دوره دوم مجلس فروغی از تهران به وکالت برگزیده شد و در سال 1328 به ریاست مجلس شورای ملی انتخاب شد. او در عین حال سمت معلمی احمدشاه را برعهده داشت. در سال 1329 فروغی از ریاست مجلس کناره گرفت و در کابینه صمصام‌السلطنه وزارت مالیه را برعهده گرفت. با ترمیم دولت به وزارت عدلیه رفت و در این سمت قانون اصول محاکمات حقوقی را به اجرا درآورد. فروغی باز در دوره سوم مجلس به نمایندگی انتخاب شد و با تاسیس دیوان عالی به ریاست آن برگزیده شد. با شروع جنگ جهانی اول فروغی که از وکالت مجلس استعفا داده بود در کابینه مستوفی‌الممالک به وزارت عدلیه انتخاب و در کابینه مشیرالدوله پیرنیا هم متصدی آن وزارتخانه شد.  فروغی در سال 1298 شمسی در هیات نمایندگی ایران به کنفرانس صلح پاریس رفت و با همراهان خود به طرح دعوای حقوقی و مالی ایران از خسارات جنگ جهانی اول پرداخت. فروغی در مدت اقامت خود در اروپا چندین سخنرانی در محافل فرهنگی برای شناساندن میراث فرهنگی ایران ایراد کرد و مدتی به ریاست جامعه ملل نیز انتخاب شد.

فروغی پس از بازگشت به ایران فعالیت‌های اجرایی و سیاسی همچون حضور در وزارت امور خارجه در کابینه مستوفی‌الممالک، وزارت مالیه در کابینه پیرنیا، وزارت خارجه و مالیه در کابینه‌های سردار سپه  انجام داد. با تصویب خلع قاجاریه از سلطنت و حکومت موقت سردار سپه، فروغی عهده‌دار کفالت ریاست وزرا شد و با تاسیس مجلس موسسان و اصلاح چند اصل از متمم قانون اساسی، در آن سمت تغییر سلطنت را از قاجاریه به پهلوی به انجام رساند. با انتقال سلطنت از قاجار به پهلوی، فروغی به عنوان اولین نخست وزیر در دوره پهلوی، مراسم تاج گذاری رضاشاه را در اولین قدم برگزار کرد. در دومین دوره نخست وزیری او، کشف حجاب اجباری یکی از جنجال‌برانگیزترین رویدادهایی بود که به وقوع پیوست. فروغی از مدت‌ها قبل با آتاتورک آشنایی داشت و به اصرار او، رضاشاه سفری به ترکیه داشت و این وقایع، به دنبال این سفر رضاشاه انجام شد.
 
بعد از این که میان فروغی و رضاشاه اختلافاتی افتاد، فروغی فعالیت سیاسی را رها کرد و به کارهای علمی پرداخت، تا این که سرانجام در جریان جنگ جهانی دوم، در شهریور ۱۳۲۰ ایران توسط متفقین اشغال شد. این باعث شد تا مجدداً از فروغی برای قبول نخست وزیری دعوت کنند و از پس از گذشت چند سال، دوباره به سیاست بازگشت. از مهم‌ترین اقدامات او در سومین دوره نخست وزیری، استعفای رضاشاه از سلطنت بود. متن استعفای رضاشاه، توسط فروغی نوشته شد و به امضای شاه رسید و سلطنت به محمدرضا پهلوی انتقال یافت. فروغی اولین نخست وزیر در دوره محمدرضاشاه نیز شد. با برکناری رضاشاه، ایران به جمع حامیان متفقین پیوست خطرات احتمالی جنگ میان ایران و متفقین، مانند تجزیه ایران توسط متفقین، پایان یافت. سرانجام فروغی ۵ آذر ۱۳۲۱ درگذشت.

سیاست‌مداری که نخستین کتاب علم اقتصاد ایران را تالیف کرد/ دیدگاه فروغی درباره شاهنامه فردوسی

خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)-  زنده‌یاد ایرج افشار که دفترچه خاطرات فروغی را منتشر کرد معتقد است در این یادداشت‌ها فروغی یک فرهنگی تمام عیار است: «معلم، مولف، مترجم و روزنامه‌نگار که اوقاتش صرف تدریس و تالیف کتاب و تحریر روزنامه تربیت به مدیریت پدرش میرزا محمدحسین ذکاءالملک می‌شده است. این یادداشت‌ها در دفتری است محاسباتی، ساخت فرنگ در 151 صفحه که فروغی یادداشت‌های روزانه‌اش را در آن نوشته است.»
 
روزمره‌های یک سیاستمدار

فروغی دفتر خاطرات خود را این‌چنین آغاز می‌کند: «امروز که روز جمعه بیست و ششم ماه شوال سال هزار و سیصد و بیست و یک هجری است شروع به نوشتن یادداشت‌ها می‌کنم و وقایع زندگانی خودم را در اینجا ضبط می‌نمایم… وقایع هفت روزه را در کتابچه دیگر نوشته بودم در این دفتر نقل کردم. اکنون که شروع به نوشتن این کتابچه می‌کنم تقریبا یک ساعت به غروب مانده در اطاق دم دالان زیر کرسی نشسته‌ام. جناب خداوندگاری (یعنی پدرش) و جناب آقاخوند و میرزا ابوالحسن خان برادرم حضور دارند. اما نمی‌دانند چه می‌نویسم. آقا محمد حسین پسر حاجی محمد علی پسرخاله آقا بیرون وضو می‌گیرد و معزالدین خان پسر کمال‌الملک نقاش‌باشی که بغداد بوده است اینجاست… خود این جوان قدری خل است، اگرچه علت آن بی‌تربیتی است. زیرا که اوقاتی که زمان تربیت او بوده پدرش سرش نبوده…»

«میرزا محمودخان شاعر فسائی متخلص به نعمت که غالب جمعه‌ها اینجا می‌آید با اقای تقی خان و دوام‌الملک و میرزا عبدالحسین یزدی که بعضی دواوین برای ما کتابت می‌کند و میرزا آقا خان که سابقا در پستخانه بود و سلیمان خان برادر آقای تقی خان مباشر توزیع روزنامه تربیت آمده بودند.»
 
 
ماجرای نامه شاهزاده به پدر فروغی

فروغی در خاطرات خود به نامه‌ای اشاره می‌کند که شاهزاه شعاع‌السلطنه به پدرش نوشته بود: «روزی از ماه رجب وزیر علوم به آقا (پدرش) نوشت که شعاع‌السلطنه در دربار از شما و روزنامه شما تعریف و تمجید زیاد کرد تشکری از او بکنید. آقا هم مقاله خوبی در روزنامه نوشتند. اوایل ماه شوال روزی من و آقا بر سر کرسی همین اطاق مشغول غذاخوردن بودیم در زدند. آدم شعاع السلطنه بود. یک پاکت شامل صد و شصت منات روسی که به حساب نود و شش تومان باشد با چهار تومان اسکناس که مجموعا صد تومان می‌شود از جانب شاهزاده آورد با یک مکتوب که عین ان را اینجا  نقل می‌کنم و آن اینست:

«جناب ذکاءالملک- انشاءالله احوال شما خوب است. با اینکه من عشق تمامی به تحریرات جناب شما دارم و روزنامه مقدسه تربیت را یک نمره رد نمی‌دهم و فقط در این مملکت همین روزنامه را قابل توجه می‌دانم، اتفاقا یکی از نمره‌هایی که اشاره از من کرده بودید غفلت کرده نخوانده بودم تا در این اوقات که می‌خواستم شب را صبح کرده باشم ولی نه به بطالت این نمره به دست آمده مشغول خواندن شدم. تعریفی که از من و مرا به صفت متصف فرموده بودید الحق خجالت کشیدم. به علت اینکه خود را قابل این تمجید ندیدم و اگر من تعریفی و تمجیدی از جناب عالی کرده‌ام شهدالله از روی انصاف و حقیقت بوده. تا به حال تملق و اغراق نگفته و نخواهد گفت. از زمان سعدی علیه‌الرحمه به بعد احدی در انشا دارای این مقام نشده. بینی و بین‌الله وجود شما یادگار گذشتگان و افتخار باقی‌ماندگان است.

بالجمله از جنابعالی خیلی امتنان دارم اما قدری هم ناراضی هستم به علت اینکه در مدت این 9 سال که ما به طهران آمده فقط یک مرتبه شما را در منزل خود دیده‌ام. صحبت مثل شما دبیر دانشمند برای من جوان نوآموز غنیمت و بو قول شیخ (…ناخوانا) انشاءالله به تلافی مافات کوشیده… مرا محفوظ خواهید کرد. با کمال خجلت مختصر هدیه برای جنابعالی فرستادم. از قبول آن مرا ممنون نمایید.»
 

فروغی درباره این نامه می‌نویسد: «الحق از یک شاهزاده ایرانی این قسم چیز نوشتن و رفتار تازگی دارد و شایسته شاهزاده فرنگی است. از خط و سبک انشا و مسامحه‌هایی که در بعضی جاهای آن شده معلوم می‌شود که خط خود شاهزاده است. باری آقا از این کاغذ خیلی بیشتر از آن صد تومان ممنون شدند. با اینکه پول هم خیلی لازم بود، بخصوص که مدتی بود وعده کرده بودند صد تومان به سید مرتضی چاپچی بدهند و داده نشده بود و همین صدتومان را فورا دادند ممنون شدند، منات‌ها، آن‌قدر هم قدری کسر داشت قریب پنج تومان روی آن گذاشتند.»

وظیفه هر ایرانی است که با شاهنامه مانوس شود

فروغی از جمله پیشروان ساده‌نویسی در ایران است. او آنچنان که حرف می‌زد می‌نوشت و نوشته‌هایش خصلت زبان مردم را دارد. از کاربرد لغات بیگانه پرهیز می‌کرد و مطالب را در عین استحکام و فصاحت به‌گونه‌ای می‌نگاشت که همگان بتوانند از آن بهره‌مند شوند.

او درباره شاهنامه فردوسی می‌نویسد: «شاهنامه فردوسی هم از حیث کمیت هم از جهت کیفیت، بزرگترین اثر ادبیات و نظم فارسی است. بلکه می‌توان گفت که یکی از شاهکارهای ادبی جهان است. نخستین منت بزرگی که فردوسی بر ما دارد، احیا و ابقای تاریخ ملی ماست. هرچند این تاریخ را فردوسی جمع‌آوری نکرده و عمل او تنها این بوده است که کتابی را که پیش از او فراهم آمده بود به نظم آورده ولیکن همین نکته کافی است که او را زنده کننده آثار گذشته ایرانیان به‌شمار آورد. چنانکه خود او این نکته را متوجه بوده و فرموده است: “عجم زنده کردم بدین پارسی”.

«ذوق سلیم و هوش سرشار تو تصدیق خواهد کرد که اگر فردوسی شاهنامه را نظم نکرده بود، به احتمال قوی این روایات را هم سیل حوادث عظیم پی در پی که بر مملکت ستم دیده ما روی آورده است، برده و آن دفتر را شسته بود. چنان که بسیاری از کتب فارسی و عربی را از میان برده و یادگارهای بسیار از نیاکان ما را مفقود ساخته است. البته می‌دانی که شاهنامه فردوسی از بدو امر در نزد فارسی‌زبانان چنان دلچسب واقع شده که عموما فریفته آن گردیده‌اند. هرکسی خواندن می‌توانست، شاهنامه می‌خواند و کسی که خواندن نمی‌دانست در مجالس شاهنامه‌خوانی برای شنیدن و تمتع یافتن از آن حاضر می‌شد. کمتر ایرانی‌ای بود که آن داستان‌ها را نداند و اشعار شاهنامه را از برنخواند. به عقیده من وظیفه هر ایرانی است که اولا خود با شاهنامه مانوس شود، ثانیا ابنای وطن را به مؤانست این کتاب ترغیب نماید و اسباب آن را فراهم آورد.»
 
زندگی‌نامه فروغی در یک نگاه
 
محمدعلی فروغی سال 1256 در خانواده‌ای اهل ادب و تجارت پیشه به دنیا آمد. فروغی تحصیلات خود را در پنج سالگی نزد پدر خود شروع کرد و به مدت هفت سال صرف آموزش زبان‌های فارسی، عربی و فرانسه کرد و علوم جدید چون ریاضیات، فیزیک، شیمی و طبیعیات را نیز آموخت. او در سال 1310 قمری برای ادامه تحصیل وارد مدرسه دارالفنون شد و در آنجا ادبیات، فلسفه و طب را آموخت. در 1312 به خدمت دولتی وارد و به استخدام وزارت انطباعات درآمد همزمان در سمت معلمی در مدارس علمیه و دارالفنون به تدریس نیز اشتغال داشت. فروغی در سال 1314 با تاسیس هفته نامه «تربیت» توسط پدرش، به‌عنوان سردبیر، مترجم و نویسنده در آنجا مشغول به کار شد. در سال 1317 به دنبال تاسیس مدرسه علوم سیاسی، فروغی کتاب‌های «ثروت ملل» و «تاریخ ملل مشرق زمین» را ترجمه و تدریس تاریخ و ادبیات را به عهده گرفت؛ با شکل‌گیری مشروطیت و تشکیل اولین مجلس قانون‌گذاری، فروغی از طرف صنیع‌الدوله به امور دبیرخانه مجلس تعیین شد.

وی در انتخابات دوره دوم مجلس فروغی از تهران به وکالت برگزیده شد و در سال 1328 به ریاست مجلس شورای ملی انتخاب شد. او در عین حال سمت معلمی احمدشاه را برعهده داشت. در سال 1329 فروغی از ریاست مجلس کناره گرفت و در کابینه صمصام‌السلطنه وزارت مالیه را برعهده گرفت. با ترمیم دولت به وزارت عدلیه رفت و در این سمت قانون اصول محاکمات حقوقی را به اجرا درآورد. فروغی باز در دوره سوم مجلس به نمایندگی انتخاب شد و با تاسیس دیوان عالی به ریاست آن برگزیده شد. با شروع جنگ جهانی اول فروغی که از وکالت مجلس استعفا داده بود در کابینه مستوفی‌الممالک به وزارت عدلیه انتخاب و در کابینه مشیرالدوله پیرنیا هم متصدی آن وزارتخانه شد.  فروغی در سال 1298 شمسی در هیات نمایندگی ایران به کنفرانس صلح پاریس رفت و با همراهان خود به طرح دعوای حقوقی و مالی ایران از خسارات جنگ جهانی اول پرداخت. فروغی در مدت اقامت خود در اروپا چندین سخنرانی در محافل فرهنگی برای شناساندن میراث فرهنگی ایران ایراد کرد و مدتی به ریاست جامعه ملل نیز انتخاب شد.

فروغی پس از بازگشت به ایران فعالیت‌های اجرایی و سیاسی همچون حضور در وزارت امور خارجه در کابینه مستوفی‌الممالک، وزارت مالیه در کابینه پیرنیا، وزارت خارجه و مالیه در کابینه‌های سردار سپه  انجام داد. با تصویب خلع قاجاریه از سلطنت و حکومت موقت سردار سپه، فروغی عهده‌دار کفالت ریاست وزرا شد و با تاسیس مجلس موسسان و اصلاح چند اصل از متمم قانون اساسی، در آن سمت تغییر سلطنت را از قاجاریه به پهلوی به انجام رساند. با انتقال سلطنت از قاجار به پهلوی، فروغی به عنوان اولین نخست وزیر در دوره پهلوی، مراسم تاج گذاری رضاشاه را در اولین قدم برگزار کرد. در دومین دوره نخست وزیری او، کشف حجاب اجباری یکی از جنجال‌برانگیزترین رویدادهایی بود که به وقوع پیوست. فروغی از مدت‌ها قبل با آتاتورک آشنایی داشت و به اصرار او، رضاشاه سفری به ترکیه داشت و این وقایع، به دنبال این سفر رضاشاه انجام شد.
 
بعد از این که میان فروغی و رضاشاه اختلافاتی افتاد، فروغی فعالیت سیاسی را رها کرد و به کارهای علمی پرداخت، تا این که سرانجام در جریان جنگ جهانی دوم، در شهریور ۱۳۲۰ ایران توسط متفقین اشغال شد. این باعث شد تا مجدداً از فروغی برای قبول نخست وزیری دعوت کنند و از پس از گذشت چند سال، دوباره به سیاست بازگشت. از مهم‌ترین اقدامات او در سومین دوره نخست وزیری، استعفای رضاشاه از سلطنت بود. متن استعفای رضاشاه، توسط فروغی نوشته شد و به امضای شاه رسید و سلطنت به محمدرضا پهلوی انتقال یافت. فروغی اولین نخست وزیر در دوره محمدرضاشاه نیز شد. با برکناری رضاشاه، ایران به جمع حامیان متفقین پیوست خطرات احتمالی جنگ میان ایران و متفقین، مانند تجزیه ایران توسط متفقین، پایان یافت. سرانجام فروغی ۵ آذر ۱۳۲۱ درگذشت.

سیاست‌مداری که نخستین کتاب علم اقتصاد ایران را تالیف کرد/ دیدگاه فروغی درباره شاهنامه فردوسی

حضور شهر‌ها در طرح «پایتخت کتاب ایران» نمایشی نیست / نبض نامنظم کتاب در ایران

Published by:

حضور شهر‌ها در طرح «پایتخت کتاب ایران» نمایشی نیست / نبض نامنظم کتاب در ایران

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از ستاد اطلاع‌رسانی رویداد‌های ترویج کتابخوانی، عبدالمهدی مستکین اظهار کرد: نکته مثبت طرح «پایتخت کتاب ایران» این بوده که یک فرایند است؛ این‌طور نیست که شهرها فقط به‌صورت نمایشی در جشنواه پایتخت کتاب شرکت کنند، بلکه باید برنامه عملیاتی فازبندی‌شده، ارائه شود. بر همین بنیاد، پیشنهاد برگزاری جشنواره «پایتخت کتاب ایران» را به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارائه کردیم که تاکنون دو دوره آن برگزار شده و دوره سوم در اسفندماه سال جاری برگزار خواهد شد.

وی درباره فعالیت‌های گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در نزدیک‌سازی معیارهای انتخاب «پایتخت کتاب ایران» به معیارهای انتخاب پایتخت جهانی کتاب، گفت: ما معیارهای موردنظر سازمان یونسکو درباره انتخاب پایتخت جهانی کتاب را ترجمه کردیم و در اختیار دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی فرهنگ و کتابخوانی معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار دادیم. تلاش ما این است که با ارائه این معیارها و اجرایی‌شدن آن‌ها در شهرهای نامزد پایتخت کتاب ایران، به سوی توسعه پایدار بر پایه معیارهای جهانی حرکت کنیم.

مستکین با اشاره به این نکته که در نخستین دوره انتخاب «پایتخت کتاب ایران» 60 شهر شرکت کرده بودند، افزود: در دوره دوم با جهش عجیبی روبه‌رو شدیم و تعداد این شهرها به 99 شهر رسید. اکنون در دوره سوم، این جشنواره کاملا جا افتاده و شهرها و روستاهای کشور پیگیر آن هستند و به‌نظر می‌رسد که بذر خوبی در راه ترویج کتابخوانی در زمین فرهنگ ایران پاشیده شده باشد.

وی با اشاره به هماهنگی میان دستگاه‌های مختلف برای اجرای پُرشور این انتخاب، بیان کرد: فکر می‌کنم در پنح سال آینده در ایران شاهد جهشی در فرهنگ کتابخوانی باشیم.

مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در ایران درباره میزان موفقیت موضوع بومی‌سازی معیارهای یونسکو در انتخاب پایتخت جهانی کتاب، در کشور گفت: یکی از اهداف سازمان یونسکو این است که هر دیار، هر خرده‌فرهنگ و تنوع زیستی بر بنیان هویت خود عمل کنند. بنابراین بسیار استقبال می‌کنیم از این‌که یک روستا یا شهر، میراث، هویت و آیین‌های خود را حفظ کند. در ترویج فرهنگ کتابخوانی، هر روستا یا شهر با یک رویکرد مطالعه می‌کند و تشویق می‌شود که عناصر فرهنگی مختص خود را در عرصه ملی و بین‌المللی ارائه بدهد و دیگر شهرهای کشور، در معرض آشنایی با مفاهیم فرهنگی روستاها و شهرهای دیگر قرار بگیرند.

وی درباره این‌که برای ادامه‌دار بودن فعالیت‌های ترویج کتابخوانی در شهرهایی که به‌عنوان «پایتخت کتاب ایران» انتخاب شده و می‌شوند، چه تضمینی وجود دارد، گفت: نکته مثبت این برنامه این بوده که یک فرایند است. این‌طور نیست که فقط به‌صورت نمایشی در جشنواه «پایتخت کتاب ایران» شرکت کنند، بلکه باید برنامه عملیاتی فازبندی‌شده ارائه شود که کارگاه‌ها، سمینارها و برنامه‌های یک سال را معرفی کند. بنابراین بُعد اجرایی و عملیاتی آن خیلی مهم است و طرح‌ها انتزاعی نیست. اگر به 10 روستای برگزیده سال گذشته و 20 روستای برگزیده امسال مراجعه کنید، می‎بینید که این برنامه‌های ترویجی به کل روستا سرایت کرده و از دل آن، ایده‌های جدیدی برای ترویج کتابخوانی سر برآورده که از سوی سازمان یونسکو نیز به آن توجه شده است.

این عضو شورای برگزاری جشنواره «پایتخت کتاب ایران» درباره نقش گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در سازوکار برگزاری این جشنواره، افزود: ما معیارهای یونسکو را آماده می‌کنیم و در نشست‌های مختلفی که در این‌باره برگزار می‌شود، تلاش می‌کنیم فاصله‌های انتخاب در این جشنواره را با معیارهای یونسکو کمتر کنیم تا با علم روز دنیا مطابقت داشته باشد. ما همچنین در پی آن هستیم که بدانیم در کشورهای دیگر از چه روش‌هایی برای گسترش کتابخوانی استفاده می‌شود تا در گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو آن‌ها را برای استفاده در کشور بومی‌سازی کنیم.

مستکین با اشاره به برگزاری کارگاه‌های آموزشی ترویج کتابخوانی توسط گروه فرهنگ این کمیسیون نیز بیان کرد: بالغ بر 20 کارگاه آموزشی در استان‌های مختلف برگزار کرده‌ایم که هدف آن، ترویج کتابخوانی و آشنایی با آخرین روش‌ها در این زمینه است. ما پایتخت‌نشینی نکرده‌ایم، بلکه ایران‎نوردی کرده‌ایم تا مفاهیم توسعه پایدار حوزه کتابخوانی را ارائه کنیم و در این راه، با استقبال بی‌نظیری روبه‌رو شده‌ایم.

وی درباره بازتاب این‌گونه فعالیت‌ها در سازمان یونسکو، گفت: ما در این زمینه دو کار را انجام نمی‌دهیم؛ اول این‌که شتاب نمی‌کنیم و دوم این‌که آمار کمی نمی‌دهیم. خیلی راحت بگویم، ما در زمینه ترویج فرهنگ کتابخوانی هنوز دوران کودکی و چه‌بسا جنینی را طی می‌کنیم! عناصر مختلفی مانند وضعیت معیشتی و نظام کنکورمحور آموزش و پرورش در این مسأله دخیل‌اند. تا نیازهای اولیه معیشتی برطرف نشود، نیاز ثانویه که فرهنگ و هنر و کتابخوانی است، به‌سامان نمی‌شود.

مستکین با تاکید بر اصلاح ساختار کنکورمحور آموزش و پرورش افزود: اگر بخواهیم به آینده فرهنگ ایرانی امیدوار باشیم، بهترین کار برداشتن کنکور است. پای این دیو کنکور به مهدهای کودک‌ و دبستان‌ها هم باز شده است. ما، کودکی را که باید در طبیعت بگردد تا خلاقیتش شکل بگیرد، در حصار تنگ کنکور محصور کرده‌ایم. در چنین شرایطی، فاصله ما با معیارهای جهانی در زمینه ترویج کتابخوانی نیز بسیار زیاد است.

مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو عنوان کرد: ما در کمیسیون ملی یونسکو می‌دانیم که نبض کتاب در کشور ما، نبض درست و به‌سامانی نیست؛ بنابراین باید در جهت رایزنی برای حذف نظام کنکورمحور گام برداریم. هدف ما این است که در زمینه ترویج کتابخوانی، توسعه پایدار اتفاق بیفتد.

سومین دوره جشنواره «پایتخت کتاب ایران» اسفندماه سال جاری برگزار خواهد شد. پیش از این شهرهای اهواز و نیشابور به‌عنوان «پایتخت کتاب ایران» معرفی شده‌اند.

حضور شهر‌ها در طرح «پایتخت کتاب ایران» نمایشی نیست / نبض نامنظم کتاب در ایران

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از ستاد اطلاع‌رسانی رویداد‌های ترویج کتابخوانی، عبدالمهدی مستکین اظهار کرد: نکته مثبت طرح «پایتخت کتاب ایران» این بوده که یک فرایند است؛ این‌طور نیست که شهرها فقط به‌صورت نمایشی در جشنواه پایتخت کتاب شرکت کنند، بلکه باید برنامه عملیاتی فازبندی‌شده، ارائه شود. بر همین بنیاد، پیشنهاد برگزاری جشنواره «پایتخت کتاب ایران» را به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارائه کردیم که تاکنون دو دوره آن برگزار شده و دوره سوم در اسفندماه سال جاری برگزار خواهد شد.

وی درباره فعالیت‌های گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در نزدیک‌سازی معیارهای انتخاب «پایتخت کتاب ایران» به معیارهای انتخاب پایتخت جهانی کتاب، گفت: ما معیارهای موردنظر سازمان یونسکو درباره انتخاب پایتخت جهانی کتاب را ترجمه کردیم و در اختیار دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی فرهنگ و کتابخوانی معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار دادیم. تلاش ما این است که با ارائه این معیارها و اجرایی‌شدن آن‌ها در شهرهای نامزد پایتخت کتاب ایران، به سوی توسعه پایدار بر پایه معیارهای جهانی حرکت کنیم.

مستکین با اشاره به این نکته که در نخستین دوره انتخاب «پایتخت کتاب ایران» 60 شهر شرکت کرده بودند، افزود: در دوره دوم با جهش عجیبی روبه‌رو شدیم و تعداد این شهرها به 99 شهر رسید. اکنون در دوره سوم، این جشنواره کاملا جا افتاده و شهرها و روستاهای کشور پیگیر آن هستند و به‌نظر می‌رسد که بذر خوبی در راه ترویج کتابخوانی در زمین فرهنگ ایران پاشیده شده باشد.

وی با اشاره به هماهنگی میان دستگاه‌های مختلف برای اجرای پُرشور این انتخاب، بیان کرد: فکر می‌کنم در پنح سال آینده در ایران شاهد جهشی در فرهنگ کتابخوانی باشیم.

مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در ایران درباره میزان موفقیت موضوع بومی‌سازی معیارهای یونسکو در انتخاب پایتخت جهانی کتاب، در کشور گفت: یکی از اهداف سازمان یونسکو این است که هر دیار، هر خرده‌فرهنگ و تنوع زیستی بر بنیان هویت خود عمل کنند. بنابراین بسیار استقبال می‌کنیم از این‌که یک روستا یا شهر، میراث، هویت و آیین‌های خود را حفظ کند. در ترویج فرهنگ کتابخوانی، هر روستا یا شهر با یک رویکرد مطالعه می‌کند و تشویق می‌شود که عناصر فرهنگی مختص خود را در عرصه ملی و بین‌المللی ارائه بدهد و دیگر شهرهای کشور، در معرض آشنایی با مفاهیم فرهنگی روستاها و شهرهای دیگر قرار بگیرند.

وی درباره این‌که برای ادامه‌دار بودن فعالیت‌های ترویج کتابخوانی در شهرهایی که به‌عنوان «پایتخت کتاب ایران» انتخاب شده و می‌شوند، چه تضمینی وجود دارد، گفت: نکته مثبت این برنامه این بوده که یک فرایند است. این‌طور نیست که فقط به‌صورت نمایشی در جشنواه «پایتخت کتاب ایران» شرکت کنند، بلکه باید برنامه عملیاتی فازبندی‌شده ارائه شود که کارگاه‌ها، سمینارها و برنامه‌های یک سال را معرفی کند. بنابراین بُعد اجرایی و عملیاتی آن خیلی مهم است و طرح‌ها انتزاعی نیست. اگر به 10 روستای برگزیده سال گذشته و 20 روستای برگزیده امسال مراجعه کنید، می‎بینید که این برنامه‌های ترویجی به کل روستا سرایت کرده و از دل آن، ایده‌های جدیدی برای ترویج کتابخوانی سر برآورده که از سوی سازمان یونسکو نیز به آن توجه شده است.

این عضو شورای برگزاری جشنواره «پایتخت کتاب ایران» درباره نقش گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در سازوکار برگزاری این جشنواره، افزود: ما معیارهای یونسکو را آماده می‌کنیم و در نشست‌های مختلفی که در این‌باره برگزار می‌شود، تلاش می‌کنیم فاصله‌های انتخاب در این جشنواره را با معیارهای یونسکو کمتر کنیم تا با علم روز دنیا مطابقت داشته باشد. ما همچنین در پی آن هستیم که بدانیم در کشورهای دیگر از چه روش‌هایی برای گسترش کتابخوانی استفاده می‌شود تا در گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو آن‌ها را برای استفاده در کشور بومی‌سازی کنیم.

مستکین با اشاره به برگزاری کارگاه‌های آموزشی ترویج کتابخوانی توسط گروه فرهنگ این کمیسیون نیز بیان کرد: بالغ بر 20 کارگاه آموزشی در استان‌های مختلف برگزار کرده‌ایم که هدف آن، ترویج کتابخوانی و آشنایی با آخرین روش‌ها در این زمینه است. ما پایتخت‌نشینی نکرده‌ایم، بلکه ایران‎نوردی کرده‌ایم تا مفاهیم توسعه پایدار حوزه کتابخوانی را ارائه کنیم و در این راه، با استقبال بی‌نظیری روبه‌رو شده‌ایم.

وی درباره بازتاب این‌گونه فعالیت‌ها در سازمان یونسکو، گفت: ما در این زمینه دو کار را انجام نمی‌دهیم؛ اول این‌که شتاب نمی‌کنیم و دوم این‌که آمار کمی نمی‌دهیم. خیلی راحت بگویم، ما در زمینه ترویج فرهنگ کتابخوانی هنوز دوران کودکی و چه‌بسا جنینی را طی می‌کنیم! عناصر مختلفی مانند وضعیت معیشتی و نظام کنکورمحور آموزش و پرورش در این مسأله دخیل‌اند. تا نیازهای اولیه معیشتی برطرف نشود، نیاز ثانویه که فرهنگ و هنر و کتابخوانی است، به‌سامان نمی‌شود.

مستکین با تاکید بر اصلاح ساختار کنکورمحور آموزش و پرورش افزود: اگر بخواهیم به آینده فرهنگ ایرانی امیدوار باشیم، بهترین کار برداشتن کنکور است. پای این دیو کنکور به مهدهای کودک‌ و دبستان‌ها هم باز شده است. ما، کودکی را که باید در طبیعت بگردد تا خلاقیتش شکل بگیرد، در حصار تنگ کنکور محصور کرده‌ایم. در چنین شرایطی، فاصله ما با معیارهای جهانی در زمینه ترویج کتابخوانی نیز بسیار زیاد است.

مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو عنوان کرد: ما در کمیسیون ملی یونسکو می‌دانیم که نبض کتاب در کشور ما، نبض درست و به‌سامانی نیست؛ بنابراین باید در جهت رایزنی برای حذف نظام کنکورمحور گام برداریم. هدف ما این است که در زمینه ترویج کتابخوانی، توسعه پایدار اتفاق بیفتد.

سومین دوره جشنواره «پایتخت کتاب ایران» اسفندماه سال جاری برگزار خواهد شد. پیش از این شهرهای اهواز و نیشابور به‌عنوان «پایتخت کتاب ایران» معرفی شده‌اند.

حضور شهر‌ها در طرح «پایتخت کتاب ایران» نمایشی نیست / نبض نامنظم کتاب در ایران

چشم انداز ایران – شماره ۱۰۰ (نسخه PDF)

Published by:

چشم انداز ایران – شماره ۱۰۰ (نسخه PDF)

در این شماره می‌خوانید:
اقوام ایرانی؛ چالش‌ها و راهکارها
با امید به تجدیدنظر؛ نگاهی به گفت‌وگوی بی‌بی‌سی با مصطفی هجری
خیزش دوباره دانشگاه بر فراز سنوات
قوانینی که به فساد دامن می‌زنند
امریکا و عربستان در بستر تحول

چشم انداز ایران – شماره ۱۰۰ (نسخه PDF)

(image)
در این شماره می‌خوانید:
اقوام ایرانی؛ چالش‌ها و راهکارها
با امید به تجدیدنظر؛ نگاهی به گفت‌وگوی بی‌بی‌سی با مصطفی هجری
خیزش دوباره دانشگاه بر فراز سنوات
قوانینی که به فساد دامن می‌زنند
امریکا و عربستان در بستر تحول

چشم انداز ایران – شماره ۱۰۰ (نسخه PDF)

فناوری فرهنگ آسیاب‌ها در ایران (نسخه PDF)

Published by:

فناوری فرهنگ آسیاب‌ها در ایران (نسخه PDF)

وجود آسیاب آبی در مناطقی از خوزستان که رودخانه و چشمه‌های پر آب فصلی دارند برای ادامه حیات و بقا ضروری است. این سازه‌ی سنتی و کهن ازدیرباز رسالت تامین آرد و سایر ملزومات وابسته به آن را برعهده داشته است.
آسیاب کارکردهای متنوع و فواید گوناگونی دارد و شامل انواع ساده و دستی تا گسترده و پیچیده‌تر آن، یعنی نوع آبی است که از زمان کهن در اغلب مناطق خوزستان ساخته و حفظ شده است. برای ساختن انواع آسیاب آبی، گروه‌های مختلفی در گردآوری وسایل و ابزار آن ایفای نقش داشته‌اند و تخصص، مهارت و الگوهای متعددی به کار برده می‌شود، که اهمیت، وسعت قلمرو آن‌ها از محدودیت‌های فردی و شخصی فراتر می‌رود.

فناوری فرهنگ آسیاب‌ها در ایران (نسخه PDF)

(image)
وجود آسیاب آبی در مناطقی از خوزستان که رودخانه و چشمه‌های پر آب فصلی دارند برای ادامه حیات و بقا ضروری است. این سازه‌ی سنتی و کهن ازدیرباز رسالت تامین آرد و سایر ملزومات وابسته به آن را برعهده داشته است.
آسیاب کارکردهای متنوع و فواید گوناگونی دارد و شامل انواع ساده و دستی تا گسترده و پیچیده‌تر آن، یعنی نوع آبی است که از زمان کهن در اغلب مناطق خوزستان ساخته و حفظ شده است. برای ساختن انواع آسیاب آبی، گروه‌های مختلفی در گردآوری وسایل و ابزار آن ایفای نقش داشته‌اند و تخصص، مهارت و الگوهای متعددی به کار برده می‌شود، که اهمیت، وسعت قلمرو آن‌ها از محدودیت‌های فردی و شخصی فراتر می‌رود.

فناوری فرهنگ آسیاب‌ها در ایران (نسخه PDF)

نشست مشترک ایران با هیأت ایتالیایی برگزار شد

Published by:

نشست مشترک ایران با هیأت ایتالیایی برگزار شد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، پیش از این، نشست مقدماتی با هیأت ایتالیایی برای بررسی ابعاد حضور این کشور به‌عنوان میهمان ویژه نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، در نمایشگاه کتاب فرانکفورت برگزار شده بود و در ادامه، نخستین نشست با حضور نمایندگانی از این کشور برای بررسی حضور ایتالیا به‌عنوان میهمان ویژه نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برگزار شد.
 
در این نشست، دکتر امیرمسعود شهرام‌‌نیا، قائم‌مقام نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و مدیرعامل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، ضمن ارائه گزارش کامل از روند برگزاری نمایشگاه کتاب تهران و ارائه توضیحاتی درباره مشخصات محل برگزاری این نمایشگاه، اظهار کرد: اهمیت حضور ایتالیا به‌عنوان مهمان ویژه در کشور ما به واسطه سابقه و تمدن ایران و ایتالیا است. آنچه که برای این حضور حائز اهمیت است به خاطر مراودات فرهنگی و اقتصادی بین ایران و ایتالیا در سال‌های اخیر است.
 
شهرام‌نیا عنوان کرد: زمانی که در رسانه‌ها و فضاهای فرهنگی خبر حضور ایتالیا به‌عنوان مهمان ویژه مطرح شد، استقبال خوبی صورت گرفت و امیدواریم که این حضور سرآغاز گسترش روابط فرهنگی بیشتر میان دو کشور باشد.
 
در ادامه این نشست «سور نتزون» رئیس اتحادیه ناشران ایتالیا ضمن ارائه توضیحاتی درباره حضور این کشور به‌عنوان مهمان ویژه در نمایشگاه کتاب تهران گفت: نمایشگاه کتاب در گسترش روابط فرهنگی و هنری میان دو کشور مفید خواهد بود و حضور در نمایشگاه کتاب تهران برای ما مسأله مهمی خواهد بود.
 
وی ادامه داد: اتحادیه ناشران ایتالیا امیدوار است تا بتواند با ناشران ایران روابط نزدیکی را برقرار کند و امیدواریم در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران روابط سازنده و نزدیکی را میان دو کشور داشته باشیم.
 
در این نشست، تصاویری از محل شهر آفتاب و غرفه روسیه و عمان به‌عنوان مهمانان ویژه سال‌های قبل برای آشنایی بیشتر هیأت ایتالیایی به نمایش درآمد.
 
برگزاری کارگاه‌های تصویرگری مشترک، برگزاری نشست‌های مشترک میان نویسندگان دو کشور در حوزه‌های مختلف، اجرای موسیقی، اجرای شوی آشپزی ایتالیایی در محل غرفه ایتالیا، برگزاری نشست‌های خبری مشترک، اجرا و ساخت غرفه، متراژ غرفه، زمان و چگونگی ارسال بار و اجرای برنامه‌های نمایشی ایتالیا از جمله مواردی بود که در این نشست مورد بررسی طرفین قرار گرفت.
 
هیأت اعزامی ایتالیا فردا بازدیدی از محل شهر آفتاب خواهد داشت و از نزدیک از این محل بازدید می‌کند.
 
دکتر امیرمسعود شهرام‌نیا، قائم مقام نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و مدیرعامل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، غلامرضا نوعی، مدیربخش بین‌الملل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، احمد شاکری، کارشناس بخش بین‌الملل، شیوا وکیل‌نسلیان، کارشناس بخش بین‌الملل، «پائولاسگی»، مدیر اجرایی نمایشگاه‌ها، «کارملا نودلا»، مسئول نویسندگان، «لئوپولدو اسپرزاتو»، مدیر آژانس بازرگانی ایتالیا در ایران، «فلیچه دل گودیچه»، مدیر بین‌المللی کتاب ایتالیا، «آلفیری لورنتزون»، رئیس مجمع ناشران و رئیس هیأت اعزامی ایتالیا، «کارلو چروتی» رایزن فرهنگی ایتالیا در ایران در این نشست حضور داشتند.
 
سی‌اُمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، اردیبهشت سال آینده در شهر آفتاب برگزار می‌شود. ایتالیا مهمان ویژه این دوره از نمایشگاه است.

نشست مشترک ایران با هیأت ایتالیایی برگزار شد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، پیش از این، نشست مقدماتی با هیأت ایتالیایی برای بررسی ابعاد حضور این کشور به‌عنوان میهمان ویژه نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، در نمایشگاه کتاب فرانکفورت برگزار شده بود و در ادامه، نخستین نشست با حضور نمایندگانی از این کشور برای بررسی حضور ایتالیا به‌عنوان میهمان ویژه نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برگزار شد.
 
در این نشست، دکتر امیرمسعود شهرام‌‌نیا، قائم‌مقام نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و مدیرعامل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، ضمن ارائه گزارش کامل از روند برگزاری نمایشگاه کتاب تهران و ارائه توضیحاتی درباره مشخصات محل برگزاری این نمایشگاه، اظهار کرد: اهمیت حضور ایتالیا به‌عنوان مهمان ویژه در کشور ما به واسطه سابقه و تمدن ایران و ایتالیا است. آنچه که برای این حضور حائز اهمیت است به خاطر مراودات فرهنگی و اقتصادی بین ایران و ایتالیا در سال‌های اخیر است.
 
شهرام‌نیا عنوان کرد: زمانی که در رسانه‌ها و فضاهای فرهنگی خبر حضور ایتالیا به‌عنوان مهمان ویژه مطرح شد، استقبال خوبی صورت گرفت و امیدواریم که این حضور سرآغاز گسترش روابط فرهنگی بیشتر میان دو کشور باشد.
 
در ادامه این نشست «سور نتزون» رئیس اتحادیه ناشران ایتالیا ضمن ارائه توضیحاتی درباره حضور این کشور به‌عنوان مهمان ویژه در نمایشگاه کتاب تهران گفت: نمایشگاه کتاب در گسترش روابط فرهنگی و هنری میان دو کشور مفید خواهد بود و حضور در نمایشگاه کتاب تهران برای ما مسأله مهمی خواهد بود.
 
وی ادامه داد: اتحادیه ناشران ایتالیا امیدوار است تا بتواند با ناشران ایران روابط نزدیکی را برقرار کند و امیدواریم در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران روابط سازنده و نزدیکی را میان دو کشور داشته باشیم.
 
در این نشست، تصاویری از محل شهر آفتاب و غرفه روسیه و عمان به‌عنوان مهمانان ویژه سال‌های قبل برای آشنایی بیشتر هیأت ایتالیایی به نمایش درآمد.
 
برگزاری کارگاه‌های تصویرگری مشترک، برگزاری نشست‌های مشترک میان نویسندگان دو کشور در حوزه‌های مختلف، اجرای موسیقی، اجرای شوی آشپزی ایتالیایی در محل غرفه ایتالیا، برگزاری نشست‌های خبری مشترک، اجرا و ساخت غرفه، متراژ غرفه، زمان و چگونگی ارسال بار و اجرای برنامه‌های نمایشی ایتالیا از جمله مواردی بود که در این نشست مورد بررسی طرفین قرار گرفت.
 
هیأت اعزامی ایتالیا فردا بازدیدی از محل شهر آفتاب خواهد داشت و از نزدیک از این محل بازدید می‌کند.
 
دکتر امیرمسعود شهرام‌نیا، قائم مقام نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و مدیرعامل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، غلامرضا نوعی، مدیربخش بین‌الملل مؤسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، احمد شاکری، کارشناس بخش بین‌الملل، شیوا وکیل‌نسلیان، کارشناس بخش بین‌الملل، «پائولاسگی»، مدیر اجرایی نمایشگاه‌ها، «کارملا نودلا»، مسئول نویسندگان، «لئوپولدو اسپرزاتو»، مدیر آژانس بازرگانی ایتالیا در ایران، «فلیچه دل گودیچه»، مدیر بین‌المللی کتاب ایتالیا، «آلفیری لورنتزون»، رئیس مجمع ناشران و رئیس هیأت اعزامی ایتالیا، «کارلو چروتی» رایزن فرهنگی ایتالیا در ایران در این نشست حضور داشتند.
 
سی‌اُمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، اردیبهشت سال آینده در شهر آفتاب برگزار می‌شود. ایتالیا مهمان ویژه این دوره از نمایشگاه است.

نشست مشترک ایران با هیأت ایتالیایی برگزار شد

دانلود بیتالک

بازدید رئیس‌جمهور مقدونیه از غرفه ایران در نمایشگاه کتاب بلگراد

Published by:

بازدید رئیس‌جمهور مقدونیه از غرفه ایران در نمایشگاه کتاب بلگراد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، جورج ایوانف، رئیس‌جمهور مقدونیه، شنبه هشتم آبان‌ماه از غرفه ایران در شصت‌ویکمین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد بازدید کرد و مورد استقبال مسئولان ایرانی حاضر در غرفه قرار گرفت.

در این دیدار که با حضور مجید فهیم‌پور، سفیر ایران در صربستان و محسن سلیمانی، رایزن فرهنگی ایران انجام شد، یک جلد کتاب برگزیده آثار استاد محمود فرشچیان به رئیس‌جمهور مقدونیه اهدا شد. ایوانف نیز از این‌که ایران در رویدادی فرهنگی در منطقه بالکان حضور دارد، اظهار خرسندی کرد.

اجرای زنده موسیقی سنتی در حضور ایوانف و همچنین اجرای زنده مینیاتور و خوشنویسی دو برنامه فرهنگی بود که برای وی به اجرا در آمد.

مقدونیه، کشوری در جنوب شرقی اروپا و شمال یونان است. این جمهوری در سال ۱۹۹۱ از یوگسلاوی سابق مستقل شد.

نمایشگاه کتاب بلگراد فردا 9 مردادماه به‌کار خود پایان می‌دهد.

 

بازدید رئیس‌جمهور مقدونیه از غرفه ایران در نمایشگاه کتاب بلگراد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، جورج ایوانف، رئیس‌جمهور مقدونیه، شنبه هشتم آبان‌ماه از غرفه ایران در شصت‌ویکمین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد بازدید کرد و مورد استقبال مسئولان ایرانی حاضر در غرفه قرار گرفت.

در این دیدار که با حضور مجید فهیم‌پور، سفیر ایران در صربستان و محسن سلیمانی، رایزن فرهنگی ایران انجام شد، یک جلد کتاب برگزیده آثار استاد محمود فرشچیان به رئیس‌جمهور مقدونیه اهدا شد. ایوانف نیز از این‌که ایران در رویدادی فرهنگی در منطقه بالکان حضور دارد، اظهار خرسندی کرد.

اجرای زنده موسیقی سنتی در حضور ایوانف و همچنین اجرای زنده مینیاتور و خوشنویسی دو برنامه فرهنگی بود که برای وی به اجرا در آمد.

مقدونیه، کشوری در جنوب شرقی اروپا و شمال یونان است. این جمهوری در سال ۱۹۹۱ از یوگسلاوی سابق مستقل شد.

نمایشگاه کتاب بلگراد فردا 9 مردادماه به‌کار خود پایان می‌دهد.

 

بازدید رئیس‌جمهور مقدونیه از غرفه ایران در نمایشگاه کتاب بلگراد

معرفی آثار برتر مسابقات ملی صنعت چاپ ایران در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد

Published by:

معرفی آثار برتر مسابقات ملی صنعت چاپ ایران در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، مهم‌ترین رسالت مسابقات صنعت چاپ کشور شناسایی و معرفی برترین‎های هر حوزه در زمینه‌های فنی فرآیند تولید محصولات چاپی کشور است تا با این انگیزه بستر رقابتی سالم و روبه رشد برای متولیان این حوزه ایجاد شود. گام بعدی استفاده مفید از ماحصل این جشنواره معرفی آثار برتر در رویدادها و نمایشگاه‌های داخلی و خارجی است. در این راستا دفتر چاپ و نشر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با همکاری موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، اقدام به معرفی آثار برتر دوره‌های پانزدهم و شانزدهم مسابقات ملی صنعت چاپ ایران برگزار شده در سال‌های 94 و 95 در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد کرده است.

نمونه‌های ارائه شده در این نمایشگاه با محوریت کارهای کیفی در حوزه نشر و کتاب‌های نفیس بوده که با استقبال مراجعان به غرفه ایران در نمایشگاه از منظر مقایسه کیفی محصولات حوزه نشر ایران با دیگر محصولات چاپی ارائه شده در نمایشگاه بود که به‌نظر مخاطب عام مراجعه‌کننده به قسمت صنعت چاپ ایرن کیفیت کارهای تولید شده در ایران فراتر از تصور و دیگر محصولات موجود در نمایشگاه بلگراد بوده است.

از شاخص‌ترین آثار معرفی شده در این نمایشگاه می توان به قرآن بایسنغری، منتخب قرآن‌های نفیس آستان قدس رضوی، کتاب از «طهران تا تهران»، گزیده آثار استاد محمود فرشچیان، کتاب «مشق عشق»، مجموعه کتاب مجموعه خصوصی حامد رسول اُف، کتاب «در حریم»، کتاب «آشپزی سنتی پانیذ»، نشریات «اساتایل» و «نودید»، کتاب «شکوه یاس» و کتاب «کارنامه» اشاره کرد.

نکته حائز اهمیت این بوده که کارهای معرفی شده نشان از بازار فروش کتاب‌های نفیس و باکیفیت معرفی آثار هنری ایران و کتاب‌های نفیس و باکیفیت معرفی غذاهای ایران بوده که بارها از سوی مراجعان مورد درخواست خرید قرار گرفته است.

در این دوره از نمایشگاه آقای کریم جعفری به نمایندگی از تیم برگزاری و داوری مسابقات صنعت چاپ در نمایشگاه حضور داشته‌اند.

 

معرفی آثار برتر مسابقات ملی صنعت چاپ ایران در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، مهم‌ترین رسالت مسابقات صنعت چاپ کشور شناسایی و معرفی برترین‎های هر حوزه در زمینه‌های فنی فرآیند تولید محصولات چاپی کشور است تا با این انگیزه بستر رقابتی سالم و روبه رشد برای متولیان این حوزه ایجاد شود. گام بعدی استفاده مفید از ماحصل این جشنواره معرفی آثار برتر در رویدادها و نمایشگاه‌های داخلی و خارجی است. در این راستا دفتر چاپ و نشر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با همکاری موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران، اقدام به معرفی آثار برتر دوره‌های پانزدهم و شانزدهم مسابقات ملی صنعت چاپ ایران برگزار شده در سال‌های 94 و 95 در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد کرده است.

نمونه‌های ارائه شده در این نمایشگاه با محوریت کارهای کیفی در حوزه نشر و کتاب‌های نفیس بوده که با استقبال مراجعان به غرفه ایران در نمایشگاه از منظر مقایسه کیفی محصولات حوزه نشر ایران با دیگر محصولات چاپی ارائه شده در نمایشگاه بود که به‌نظر مخاطب عام مراجعه‌کننده به قسمت صنعت چاپ ایرن کیفیت کارهای تولید شده در ایران فراتر از تصور و دیگر محصولات موجود در نمایشگاه بلگراد بوده است.

از شاخص‌ترین آثار معرفی شده در این نمایشگاه می توان به قرآن بایسنغری، منتخب قرآن‌های نفیس آستان قدس رضوی، کتاب از «طهران تا تهران»، گزیده آثار استاد محمود فرشچیان، کتاب «مشق عشق»، مجموعه کتاب مجموعه خصوصی حامد رسول اُف، کتاب «در حریم»، کتاب «آشپزی سنتی پانیذ»، نشریات «اساتایل» و «نودید»، کتاب «شکوه یاس» و کتاب «کارنامه» اشاره کرد.

نکته حائز اهمیت این بوده که کارهای معرفی شده نشان از بازار فروش کتاب‌های نفیس و باکیفیت معرفی آثار هنری ایران و کتاب‌های نفیس و باکیفیت معرفی غذاهای ایران بوده که بارها از سوی مراجعان مورد درخواست خرید قرار گرفته است.

در این دوره از نمایشگاه آقای کریم جعفری به نمایندگی از تیم برگزاری و داوری مسابقات صنعت چاپ در نمایشگاه حضور داشته‌اند.

 

معرفی آثار برتر مسابقات ملی صنعت چاپ ایران در نمایشگاه بین‌المللی کتاب بلگراد

دانلود تلگرام

آموزگار: زنده‌یاد فره‌وشی کوشید عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند/ «فرهنگ پهلوی» استاد راهگشای پژوهش‌های آینده

Published by:

آموزگار: زنده‌یاد فره‌وشی کوشید عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند/ «فرهنگ پهلوی» استاد راهگشای پژوهش‌های آینده

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) «شب بهرام فره‌وشی» با سخنرانی دکتر ژاله آموزگار، استاد گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، داریوش شایگان، اندیشمند معاصر، دکتر کتایون مزداپور، زبانشناس و پژوهشگر زبان‌های باستانی، زهره زرشناس، ایران‌شناس و باستان‌شناس، نادره نفیسی، مدیر گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشگاه ابهر، هما گرامی، همسر فره‌وشی یکشنبه 2 آبان‌ماه در بنیاد موقوفات ایرج افشار برگزار شد.

در این مراسم استادان (عبدالمجید ارفعی، مهدخت معین، شکوفه شهیدی، عنایت‌الله مجیدی، محمود جعفری‌دهقی و…) و دانشجویان دانشکده ادبیات دانشگاه تهران و همکاران پژوهشی وی حضور داشتند.

شاگردی که زمینه انتشار آثار استادش را فراهم کرد

ژاله آموزگار، زنده‌یاد فره‌وشی را دلباخته فرهنگ ایران زمین دانست و گفت: وی در تمام مدت خدمت صادقانه‌اش کوشید که عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند. وی دلباخته این آب و خاک و این فرهنگ پربار بود و این علاقه تحسین‌برانگیزش به ایران نخستین درسی بود که به دانشجویانش می‌آموخت.
 
وی افزود: استاد فره‌وشی تنها به کار تدریس فرهنگ و زبان‌های باستانی اکتفا نکرد، بلکه مسئولیت‌های دیگری نیز در این زمینه پذیرفت و به نحو شایسته‌ای از عهده انجام آنها برآمد. وی پس از بازگشت از فرانسه به دلیل احترام و علاقه فراوانی که به استاد پورداوود و آثارش داشت، زمینه را برای چاپ آثاری چون «دو جلد کتاب یسنا، دو جلد یشت‌ها، گاتاها، یادداشت‌های گاتاها، جلد نخست فرهنگ ایران باستان» در انتشارات دانشگاه تهران فراهم کرد.
 
استاد گروه فرهنگ و زبان‌های باستان دانشگاه تهران بیان کرد: علاقه فره‌وشی به انتشار آثار ارزنده باعث شد تا سرپرستی بنگاه نشر و ترجمه کتاب را به عهده بگیرد و در کنار آن مدت‌ها در سمت مدیر انتشارات دانشگاه تهران به ارائه خدمات فرهنگی خویش ادامه دهد. علاوه بر این، مسئولیت‌های دیگری نیز به عهده داشت و برنامه «ایران زمین» را در رادیو تلویزیون ملی اجرا می‌کرد. همچنین در همایش‌های ایرانشناسی نیز نماینده شناخته‌شده ایران بود.
 
«ایرانویج» پاسخگوی بسیاری از پرسش‌های دلبستگان ایران باستان

آموزگار اظهار کرد: زنده‌نام فره‌وشی در همه دوران زندگیش از نوشتن و پدید آوردن آثار ارزنده غافل نشد. نخست از ترجمه «افسانه‌های الجزایری»، «ترانه‌های شرقی»، «رابینسون کروزوئه» شروع کرد و در زمینه ترجمه کارهای تخصصی «فرهنگ پهلوی به فارسی»، «فرهنگ فارسی به پهلوی» «کارنامه اردشیر بابکان: با متن پهلوی، آوانویسی، ترجمه فارسی و واژه‌نامه»، «هنر ایران در دوران پارتی و ساسانی» و … را به فارسی برگرداند.
 
وی افزود: دو کتاب «جهان‌فروری: بخشی از فرهنگ ایران کهن» و «ایرانویج» پاسخگوی بسیاری از پرسش‌های کسانی است که به ویژگی‌های فرهنگ ایران باستان دلبستگی خاص دارند.
 
«فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» راهگشای پژوهش‌های میراث کهن ایرانی

زرشناس در ادامه این مراسم با اشاره شان علمی فره‌وشی گفت: وی از بنیانگذاران پژوهش‌های فرهنگی ایران باستان بود که در خانواده‌ای دانش‌دوست و فرهیخته پرورش یافت. وی عاشق شناساندن و شناختن فرهنگ ایران بود. برای نخستین بار کتاب دو جلدی «فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» و «فرهنگ فارسی به پهلوی» را مشتمل بر 10 هزار واژه تالیف کرد، فرهنگ گران‌سنگی که نتیجه پژوهش‌های وی در طول سالیان بسیار است.
 
وی افزود: «فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» که نتیجه خوانش‌های دقیق و ویژه فره‌وشی از متن‌های پهلوی صورت گرفته، می‌تواند راهگشای بسیاری از پژوهش‌های آینده درباره این زبان باشد و در معرفی میراث فرهنگ کهن این سرزمین نقش بسیار ارزنده‌ای داشته است.
 
عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ادامه داد: ترجمه «کارنامه اردشیر بابکان: با متن پهلوی…» از دیگر تالیفات فره‌وشی است که از مقابله چندین نسخه از این متن با شاهنامه انجام شده، هنوز پس از گذشت سالیان بسیار و انتشار ترجمه‌های دیگری از این متن، یکی از بهترین برگردان به فارسی به شمار می‌آ‌ید. این دو اثر بخشی از خدمات شایان و تاثیرگذار استاد در معرفی حوزه دانشی فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران برشمرده می‌شود.
 
نگاه ژرف و پیش‌بینانه فره‌وشی در پژوهش‌های سترگ

نادره نفیسی یکی دیگر از سخنرانان این نشست گفت: اکنون که با شتاب برق و باد گویش‌ها و زبان‌های میهنی رو به نابودی هستند و در پی آن فرهنگ عامه و دیگر دستاوردهای فرهنگی از بین می‌روند بیش از پیش به ارزش سترگ این پژوهش‌ها و نگاه ژرف و پیش‌بینانه بهرام فره‌وشی پی می‌بریم.
 
وی درباره فراز و فرودهای زبان فارسی افزود: همان‌گونه که می‌دانیم شکل‌گیری زبان‌های ملی به ویژه زبان‌هایی که از پشتوانه فرهنگی ژرف، پربار و هزار ساله برخوردار هستند، روندی بس دشوار و پیچیده را می‌گذرانند. زبان فارسی که در درازای سده‌ها در ایران بزرگ گویای ادبی توانمند و پرشکوه بوده، همیشه از جایگاهی ویژه برخوردار بوده است این زبان در درازای سده‌ها با همه فراز و فرودهای اجتماعی راه خود را گشوده و منبعی بزرگ از اندیشه‌های پربار ادبی، هنری و عرفانی را به جهانیان اهدا کرده است.
 
مدیر گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشگاه ابهر ادامه داد: گویش‌ها و گونه‌های برخاسته از زبان فارسی و همچنین دیگر گویش‌ها و لهجه‌های زبانی ایران بزرگ هر کدام با ادب گفتاری و نوشتاری آئینه این روند گران‌سنگ به شمار می‌آیند اما شوربختانه بیش از آنچه که در سطح جهان در حال رخ دادن است حرکت رو به خاموشی بسیاری از این زبان‌ها شتاب گرفته است.
 
نفیسی بیان کرد: به گزارش یونسکو در هزاره‌ای که گذشت به ویژه در یکصد سال اخیر بیش از دوهزار زبان و گویش بومی از میان رفت. در این میان کشورهایی که به نیکی از هویت ملی و میهنی خویش آگاه بودند با برنامه‌ریزی‌هایی دقیق از روند پژوهش‌های زبانی و تاریخی آسیب کمتری دیدند. زیرا نیک دانستند که از میان رفتن یک زبان فاجعه‌ای اجتماعی، فرهنگی و علمی به شمار می‌آید.
 
واگویه‌های دلتنگی همسر در سالگرد زنده‌یاد فره‌وشی

هما گرامی، همسر زنده‌یاد بهرام فره‌وشی گفت: فره‌وشی در یک عمر کم کارهای پژوهشی بسیاری انجام داد، آنچه که هنوز در خانه ما به جا مانده همه یادگارهای کارهای اوست و حیف که عمرم دگر قد نمی‌دهد که بتوانم این کارها را به انتها برسانم. از سیدکاظم بجنوردی بسیار سپاسگزار هستم که مجموعه پژوهش‌های فرهنگ عامه، فولکور، زبان‌ها و گویش‌ها را در مرکز دایره‌المعارف با همکاری دکتر نادره نفیسی برای چاپ آماده می‌کنند.
 
وی افزود: هر سال در هفت خرداد، سالگرد درگذشت بهرام فره‌وشی شعری را برایش سروده‌ام، زمزمه می‌کنم: «گیج و منگم یا به آوازی صدایم می‌کنی/ زندگی را در طنین هم‌صدایی با توام/ هیچ می‌دانی که باشی یا نباشی با منی/ من نمی‌دانم کجایی هر کجایی با توام»
 
صداوسیما با «شب بهرام فره‌وشی» همکاری نکرد

علی دهباشی، مدیر مسئول مجله بخارا ضمن گلایه از همکاری نکردن صداو سیما به دلیل ارائه ندادن فیلمی از برنامه‌های فره‌وشی گفت: این نکته را برای ثبت در تاریخ می‌گویم برای برپایی شب «بهرام فره‌وشی» که به خواستاری سیدکاظم بجنوردی برگزار شد، همه به جز صداوسیما همکاری کردند. با وجود تلاش و پیگیری فیلمی از برنامه «ایران زمین» که از سوی شادروان فره‌وشی اجرا می‌شد، در اختیار ما قرار ندادند تا امشب برای حاضران نمایش داده شود.

وی پس از آن بخشی از متنی که شایگان برای فره‌وشی نوشته بود، قرائت کرد که در پاره‌ای از ان آمده بود: با اینکه چند سالی ردپای همدیگر را به کلی گم کردیم و من از پاریس سردرآوردم و بهرام فره‌وشی از مادرید، اما دوباره همدیگر را بازیافتیم. مضاعف براینکه هرگز رابطه قلبی‌مان قطع نشده بود.
 
بسیار خرسندم که توانستم فره‌وشی را پیش از آخرین سفرش به آمریکا، در تهران بازبینم. پس از سال‌ها جدایی انتظار داشتم، تغییر کرده باشد اما همان آدم سابق بود. همان گرما و مهربانی بی‌پیرایه از وجودش می‌طراوید. مرا بی‌درنگ به یاد سفر کردستان انداخت.
 
سفر عجیبی که در سال‌های چهل به اتفاق استاد پورداوود به سنندج و کرمانشاه و به بالاخص به پاوه کرده بودیم. سفری که بی‌گمان سرآغاز تحولی شگرف بود هم در او و هم در من.»

آموزگار: زنده‌یاد فره‌وشی کوشید عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند/ «فرهنگ پهلوی» استاد راهگشای پژوهش‌های آینده

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) «شب بهرام فره‌وشی» با سخنرانی دکتر ژاله آموزگار، استاد گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، داریوش شایگان، اندیشمند معاصر، دکتر کتایون مزداپور، زبانشناس و پژوهشگر زبان‌های باستانی، زهره زرشناس، ایران‌شناس و باستان‌شناس، نادره نفیسی، مدیر گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشگاه ابهر، هما گرامی، همسر فره‌وشی یکشنبه 2 آبان‌ماه در بنیاد موقوفات ایرج افشار برگزار شد.

در این مراسم استادان (عبدالمجید ارفعی، مهدخت معین، شکوفه شهیدی، عنایت‌الله مجیدی، محمود جعفری‌دهقی و…) و دانشجویان دانشکده ادبیات دانشگاه تهران و همکاران پژوهشی وی حضور داشتند.

شاگردی که زمینه انتشار آثار استادش را فراهم کرد

ژاله آموزگار، زنده‌یاد فره‌وشی را دلباخته فرهنگ ایران زمین دانست و گفت: وی در تمام مدت خدمت صادقانه‌اش کوشید که عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند. وی دلباخته این آب و خاک و این فرهنگ پربار بود و این علاقه تحسین‌برانگیزش به ایران نخستین درسی بود که به دانشجویانش می‌آموخت.
 
وی افزود: استاد فره‌وشی تنها به کار تدریس فرهنگ و زبان‌های باستانی اکتفا نکرد، بلکه مسئولیت‌های دیگری نیز در این زمینه پذیرفت و به نحو شایسته‌ای از عهده انجام آنها برآمد. وی پس از بازگشت از فرانسه به دلیل احترام و علاقه فراوانی که به استاد پورداوود و آثارش داشت، زمینه را برای چاپ آثاری چون «دو جلد کتاب یسنا، دو جلد یشت‌ها، گاتاها، یادداشت‌های گاتاها، جلد نخست فرهنگ ایران باستان» در انتشارات دانشگاه تهران فراهم کرد.
 
استاد گروه فرهنگ و زبان‌های باستان دانشگاه تهران بیان کرد: علاقه فره‌وشی به انتشار آثار ارزنده باعث شد تا سرپرستی بنگاه نشر و ترجمه کتاب را به عهده بگیرد و در کنار آن مدت‌ها در سمت مدیر انتشارات دانشگاه تهران به ارائه خدمات فرهنگی خویش ادامه دهد. علاوه بر این، مسئولیت‌های دیگری نیز به عهده داشت و برنامه «ایران زمین» را در رادیو تلویزیون ملی اجرا می‌کرد. همچنین در همایش‌های ایرانشناسی نیز نماینده شناخته‌شده ایران بود.
 
«ایرانویج» پاسخگوی بسیاری از پرسش‌های دلبستگان ایران باستان

آموزگار اظهار کرد: زنده‌نام فره‌وشی در همه دوران زندگیش از نوشتن و پدید آوردن آثار ارزنده غافل نشد. نخست از ترجمه «افسانه‌های الجزایری»، «ترانه‌های شرقی»، «رابینسون کروزوئه» شروع کرد و در زمینه ترجمه کارهای تخصصی «فرهنگ پهلوی به فارسی»، «فرهنگ فارسی به پهلوی» «کارنامه اردشیر بابکان: با متن پهلوی، آوانویسی، ترجمه فارسی و واژه‌نامه»، «هنر ایران در دوران پارتی و ساسانی» و … را به فارسی برگرداند.
 
وی افزود: دو کتاب «جهان‌فروری: بخشی از فرهنگ ایران کهن» و «ایرانویج» پاسخگوی بسیاری از پرسش‌های کسانی است که به ویژگی‌های فرهنگ ایران باستان دلبستگی خاص دارند.
 
«فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» راهگشای پژوهش‌های میراث کهن ایرانی

زرشناس در ادامه این مراسم با اشاره شان علمی فره‌وشی گفت: وی از بنیانگذاران پژوهش‌های فرهنگی ایران باستان بود که در خانواده‌ای دانش‌دوست و فرهیخته پرورش یافت. وی عاشق شناساندن و شناختن فرهنگ ایران بود. برای نخستین بار کتاب دو جلدی «فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» و «فرهنگ فارسی به پهلوی» را مشتمل بر 10 هزار واژه تالیف کرد، فرهنگ گران‌سنگی که نتیجه پژوهش‌های وی در طول سالیان بسیار است.
 
وی افزود: «فرهنگ پهلوی به زبان فارسی» که نتیجه خوانش‌های دقیق و ویژه فره‌وشی از متن‌های پهلوی صورت گرفته، می‌تواند راهگشای بسیاری از پژوهش‌های آینده درباره این زبان باشد و در معرفی میراث فرهنگ کهن این سرزمین نقش بسیار ارزنده‌ای داشته است.
 
عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ادامه داد: ترجمه «کارنامه اردشیر بابکان: با متن پهلوی…» از دیگر تالیفات فره‌وشی است که از مقابله چندین نسخه از این متن با شاهنامه انجام شده، هنوز پس از گذشت سالیان بسیار و انتشار ترجمه‌های دیگری از این متن، یکی از بهترین برگردان به فارسی به شمار می‌آ‌ید. این دو اثر بخشی از خدمات شایان و تاثیرگذار استاد در معرفی حوزه دانشی فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران برشمرده می‌شود.
 
نگاه ژرف و پیش‌بینانه فره‌وشی در پژوهش‌های سترگ

نادره نفیسی یکی دیگر از سخنرانان این نشست گفت: اکنون که با شتاب برق و باد گویش‌ها و زبان‌های میهنی رو به نابودی هستند و در پی آن فرهنگ عامه و دیگر دستاوردهای فرهنگی از بین می‌روند بیش از پیش به ارزش سترگ این پژوهش‌ها و نگاه ژرف و پیش‌بینانه بهرام فره‌وشی پی می‌بریم.
 
وی درباره فراز و فرودهای زبان فارسی افزود: همان‌گونه که می‌دانیم شکل‌گیری زبان‌های ملی به ویژه زبان‌هایی که از پشتوانه فرهنگی ژرف، پربار و هزار ساله برخوردار هستند، روندی بس دشوار و پیچیده را می‌گذرانند. زبان فارسی که در درازای سده‌ها در ایران بزرگ گویای ادبی توانمند و پرشکوه بوده، همیشه از جایگاهی ویژه برخوردار بوده است این زبان در درازای سده‌ها با همه فراز و فرودهای اجتماعی راه خود را گشوده و منبعی بزرگ از اندیشه‌های پربار ادبی، هنری و عرفانی را به جهانیان اهدا کرده است.
 
مدیر گروه فرهنگ و زبان‌های باستانی دانشگاه ابهر ادامه داد: گویش‌ها و گونه‌های برخاسته از زبان فارسی و همچنین دیگر گویش‌ها و لهجه‌های زبانی ایران بزرگ هر کدام با ادب گفتاری و نوشتاری آئینه این روند گران‌سنگ به شمار می‌آیند اما شوربختانه بیش از آنچه که در سطح جهان در حال رخ دادن است حرکت رو به خاموشی بسیاری از این زبان‌ها شتاب گرفته است.
 
نفیسی بیان کرد: به گزارش یونسکو در هزاره‌ای که گذشت به ویژه در یکصد سال اخیر بیش از دوهزار زبان و گویش بومی از میان رفت. در این میان کشورهایی که به نیکی از هویت ملی و میهنی خویش آگاه بودند با برنامه‌ریزی‌هایی دقیق از روند پژوهش‌های زبانی و تاریخی آسیب کمتری دیدند. زیرا نیک دانستند که از میان رفتن یک زبان فاجعه‌ای اجتماعی، فرهنگی و علمی به شمار می‌آید.
 
واگویه‌های دلتنگی همسر در سالگرد زنده‌یاد فره‌وشی

هما گرامی، همسر زنده‌یاد بهرام فره‌وشی گفت: فره‌وشی در یک عمر کم کارهای پژوهشی بسیاری انجام داد، آنچه که هنوز در خانه ما به جا مانده همه یادگارهای کارهای اوست و حیف که عمرم دگر قد نمی‌دهد که بتوانم این کارها را به انتها برسانم. از سیدکاظم بجنوردی بسیار سپاسگزار هستم که مجموعه پژوهش‌های فرهنگ عامه، فولکور، زبان‌ها و گویش‌ها را در مرکز دایره‌المعارف با همکاری دکتر نادره نفیسی برای چاپ آماده می‌کنند.
 
وی افزود: هر سال در هفت خرداد، سالگرد درگذشت بهرام فره‌وشی شعری را برایش سروده‌ام، زمزمه می‌کنم: «گیج و منگم یا به آوازی صدایم می‌کنی/ زندگی را در طنین هم‌صدایی با توام/ هیچ می‌دانی که باشی یا نباشی با منی/ من نمی‌دانم کجایی هر کجایی با توام»
 
صداوسیما با «شب بهرام فره‌وشی» همکاری نکرد

علی دهباشی، مدیر مسئول مجله بخارا ضمن گلایه از همکاری نکردن صداو سیما به دلیل ارائه ندادن فیلمی از برنامه‌های فره‌وشی گفت: این نکته را برای ثبت در تاریخ می‌گویم برای برپایی شب «بهرام فره‌وشی» که به خواستاری سیدکاظم بجنوردی برگزار شد، همه به جز صداوسیما همکاری کردند. با وجود تلاش و پیگیری فیلمی از برنامه «ایران زمین» که از سوی شادروان فره‌وشی اجرا می‌شد، در اختیار ما قرار ندادند تا امشب برای حاضران نمایش داده شود.

وی پس از آن بخشی از متنی که شایگان برای فره‌وشی نوشته بود، قرائت کرد که در پاره‌ای از ان آمده بود: با اینکه چند سالی ردپای همدیگر را به کلی گم کردیم و من از پاریس سردرآوردم و بهرام فره‌وشی از مادرید، اما دوباره همدیگر را بازیافتیم. مضاعف براینکه هرگز رابطه قلبی‌مان قطع نشده بود.
 
بسیار خرسندم که توانستم فره‌وشی را پیش از آخرین سفرش به آمریکا، در تهران بازبینم. پس از سال‌ها جدایی انتظار داشتم، تغییر کرده باشد اما همان آدم سابق بود. همان گرما و مهربانی بی‌پیرایه از وجودش می‌طراوید. مرا بی‌درنگ به یاد سفر کردستان انداخت.
 
سفر عجیبی که در سال‌های چهل به اتفاق استاد پورداوود به سنندج و کرمانشاه و به بالاخص به پاوه کرده بودیم. سفری که بی‌گمان سرآغاز تحولی شگرف بود هم در او و هم در من.»

آموزگار: زنده‌یاد فره‌وشی کوشید عمق و جذابیت فرهنگ ایران را به همگان بشناساند/ «فرهنگ پهلوی» استاد راهگشای پژوهش‌های آینده

دانلود سرا

دهقان شاد: «موانع توسعه سیاسی در ایران» و «جامعه مدنی» را بخوانید

Published by:

دهقان شاد: «موانع توسعه سیاسی در ایران» و «جامعه مدنی» را بخوانید

حوریه دهقان شاد در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) دو کتاب «موانع توسعه سیاسی در ایران» نوشته حسین بشیریه و «جامعه مدنی» با ترجمه افشین خاکباز را برای مطالعه ایام پایانی هفته پیشنهاد کرد و افزود: حسین بشیریه از جمله جامعه‌شناسانی است که طی سال‌های فعالیت علمی خود همواره درباره مسایل مرتبط با ایران صحیح و شفاف سخن گفته و نظرات مفیدی نیز در این باره داشته است.

وی توضیحاتی را درباره این کتاب ارائه کرد و ادامه داد: بشیریه در این کتاب به ساخت قدرت سیاسی دو سازمان، نحوه اعمال قدرت در ایران، انقلاب مشروطه و چگونگی روند تشکیل دولت مطلقه اشاره می‌کند. همچنین در این کتاب مولف به این موضوع می‌پردازد که چگونه ایران به لحاظ فرهنگی و سیاسی دچار چندپاره‌گی شده است. وی در همین باره به رفتار سیاسی ایرانیان در قبل از انقلاب مشروطه هم اشاره‌ای داشته است.

به گفته این مدرس دانشگاه، ایدئولوژی و فرهنگ سیاسی گروه‌های حاکم در ایران و بررسی خرده‌فرهنگ مدرن‌گرا از دیگر مباحث مطرح شده در کتاب «موانع توسعه سیاسی در ایران» است که می‌کوشد به صورت موجز و مختصر مطالب مفیدی را در اختیار مخاطبانش قرار دهد.

دهقان شاد در ادامه با اشاره به کتاب «جامعه مدنی» نیز اظهار کرد: این کتاب مشتمل بر مقالاتی از محققان کشورهای مختلف درباره جامعه مدنی است که از آن جمله می‌توان به جامعه مدنی و اسلام، تجدد و جامعه مدنی، پسامارکسیسم و جامعه مدنی، جامعه مدنی در چین کمونیست، ملت مدنی، جامعه مدنی و مذهب مدنی اشاره کرد.

وی در پایان یادآور شد: کتاب «جامعه مدنی» به کوشش جانا.ال هال گردآوری شده و افشین خاکباز آن را ترجمه کرده است.

دهقان شاد: «موانع توسعه سیاسی در ایران» و «جامعه مدنی» را بخوانید

حوریه دهقان شاد در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) دو کتاب «موانع توسعه سیاسی در ایران» نوشته حسین بشیریه و «جامعه مدنی» با ترجمه افشین خاکباز را برای مطالعه ایام پایانی هفته پیشنهاد کرد و افزود: حسین بشیریه از جمله جامعه‌شناسانی است که طی سال‌های فعالیت علمی خود همواره درباره مسایل مرتبط با ایران صحیح و شفاف سخن گفته و نظرات مفیدی نیز در این باره داشته است.

وی توضیحاتی را درباره این کتاب ارائه کرد و ادامه داد: بشیریه در این کتاب به ساخت قدرت سیاسی دو سازمان، نحوه اعمال قدرت در ایران، انقلاب مشروطه و چگونگی روند تشکیل دولت مطلقه اشاره می‌کند. همچنین در این کتاب مولف به این موضوع می‌پردازد که چگونه ایران به لحاظ فرهنگی و سیاسی دچار چندپاره‌گی شده است. وی در همین باره به رفتار سیاسی ایرانیان در قبل از انقلاب مشروطه هم اشاره‌ای داشته است.

به گفته این مدرس دانشگاه، ایدئولوژی و فرهنگ سیاسی گروه‌های حاکم در ایران و بررسی خرده‌فرهنگ مدرن‌گرا از دیگر مباحث مطرح شده در کتاب «موانع توسعه سیاسی در ایران» است که می‌کوشد به صورت موجز و مختصر مطالب مفیدی را در اختیار مخاطبانش قرار دهد.

دهقان شاد در ادامه با اشاره به کتاب «جامعه مدنی» نیز اظهار کرد: این کتاب مشتمل بر مقالاتی از محققان کشورهای مختلف درباره جامعه مدنی است که از آن جمله می‌توان به جامعه مدنی و اسلام، تجدد و جامعه مدنی، پسامارکسیسم و جامعه مدنی، جامعه مدنی در چین کمونیست، ملت مدنی، جامعه مدنی و مذهب مدنی اشاره کرد.

وی در پایان یادآور شد: کتاب «جامعه مدنی» به کوشش جانا.ال هال گردآوری شده و افشین خاکباز آن را ترجمه کرده است.

دهقان شاد: «موانع توسعه سیاسی در ایران» و «جامعه مدنی» را بخوانید

اخبار دنیای دیجیتال

تعزیه در ایران

Published by:

تعزیه در ایران

تعزیه (یا تعزیت) به معنی سوگواری، برپایی یادبود عزیزان از دست رفته، تسلیت، امر کردن به صبر و پرسیدن از خویشان درگذشته، خرسندی دادن و در برخی مناطق ایران مانند خراسان به معنای مجلس ترحیم است. اما آنچه به عنوان تعزیه مشهور است گونه‌ای از نمایش مذهبی منظوم است که در آن عده‌ای اهل ذوق و کارآشنا در جریان سوگواری‌های ماه محرم و برای نشان دادن ارادت و اخلاص به اهل بیت، طی مراسم خاصی بعضی از داستان‌های مربوط به واقعهٔ کربلا را پیش چشم تماشاچی‌ها بازآفرینی می‌کنند. در تعزیه چون اهمیت خواندن هنرمندانهٔ اشعار بیش از روش اجرا و نمایش واقعه‌هاست، آن را – در قیاس با روضه‌خوانی – تعزیه‌خوانی نیز گفته‌اند.

تعزیه در ایران

(image)
تعزیه (یا تعزیت) به معنی سوگواری، برپایی یادبود عزیزان از دست رفته، تسلیت، امر کردن به صبر و پرسیدن از خویشان درگذشته، خرسندی دادن و در برخی مناطق ایران مانند خراسان به معنای مجلس ترحیم است. اما آنچه به عنوان تعزیه مشهور است گونه‌ای از نمایش مذهبی منظوم است که در آن عده‌ای اهل ذوق و کارآشنا در جریان سوگواری‌های ماه محرم و برای نشان دادن ارادت و اخلاص به اهل بیت، طی مراسم خاصی بعضی از داستان‌های مربوط به واقعهٔ کربلا را پیش چشم تماشاچی‌ها بازآفرینی می‌کنند. در تعزیه چون اهمیت خواندن هنرمندانهٔ اشعار بیش از روش اجرا و نمایش واقعه‌هاست، آن را – در قیاس با روضه‌خوانی – تعزیه‌خوانی نیز گفته‌اند.

تعزیه در ایران

سپهر نیوز