حجوانی: نیازمند منابع نظری در زمینه ادبیات کودک هستیم/ جنیدی: «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است

حجوانی: نیازمند منابع نظری در زمینه ادبیات کودک هستیم/ جنیدی: «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) مراسم رونمایی از کتاب‌های «ادبیات کودک» نوشته کیمبرلی رنلدز با ترجمه مهدی حجوانی و «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» نوشته مریم جلالی با حضور فائزه جنیدی، مریم جلالی و مهدی حجوانی عصر جمعه (24 اردیبهشت 95) در سرای اهل قلم کودک و نوجوان بیست و نهمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برگزار شد.
 
مهدی حجوانی، استاد دانشگاه و منتقد ادبی در این مراسم به مجموعه کتاب‌هایی که از سوی دانشگاه آکسفورد برای افزایش اطلاعات عمومی افراد منتشر شده است اشاره کرد و گفت: چند سال پیش دانشگاه آکسفورد اقدام به انتشار 200 کتاب در زمینه‌های مختلف کرد تا افرادی که در رشته خاصی تخصص ندارند با خواندن این کتاب‌ها بتوانند اطلاعات کلی در ارتباط با آن‌ها به دست آورند. یکی از این کتاب‌ها به مبانی نظری ادبیات کودک پرداخته بود که من آن را برای مخاطبان فارسی‌زبان ترجمه کردم. البته وقتی این کتاب‌ها را می‌خوانیم، می‌بینیم که مطالب آن چندان هم ساده نیست و برای عموم مردم که اطلاعاتی درباره مطلب موردنظر ندارند قابل استفاده نیست و حتما مخاطب باید اطلاعات اولیه‌ای درباره رشته مورد نظر داشته باشد.
 
این نویسنده و منتقد ادبی ادامه داد: نکته بعد این است که آنچه که در ترجمه این اثر مرا آزار داد این بود که وقتی درباره ادبیات کودک صحبت می‌کنیم راجع به یک مقوله جهانی حرف می‌زنیم و نباید فقط به کشور خاصی بپردازیم. در حالی که در این کتاب وقتی صحبت از ادبیات کودک می‌شود فقط به ارایه توضیحاتی درباره ادبیات کودک انگلستان پرداخته شده است. همچنین در سایر بخش‌های کتاب هم نگاهی به ادبیات کودک انگلستان شده است. به نظر می‌رسد نویسنده با نگاهی جانب‌دارانه به ادبیات کودک انگلستان پرداخته و من در مقدمه این کتاب این مساله را توضیح داده‌ام.
 
اساس نوشتن و سرودن ذوق و خلاقیت است
حجوانی در ادامه سخنانش به ضرورت انتشار کتاب نظری در ادبیات کودک اشاره کرد و گفت: ادبیات کودک در سال‌های قبل از انقلاب به شدت تجربی بوده و کمتر به مباحث نظری پرداخته شده است و حالا ما نیازمند منابعی نظری و تئوریک در این زمینه هستیم. البته منظور از کتاب تئوریک و نظری این نیست که نویسنده و شاعر براساس آنها بنویسد و بسراید زیرا اساس نوشتن و سرودن ذوق و خلاقیت است، منظور ارائه اصول و مبانی در این حوزه است.
 
این استاد دانشگاه درباره کتاب «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» نیز توضیح داد: این نخستین کتاب در این حوزه نیست. نخستین کتاب در این زمینه، به وسیله جعفر پایور نوشته شده است که به بیان مطالب سودمندی در این زمینه پرداخته است. اصولا در اقتباس به دنبال این هستیم که ببینیم پیوند ما با گذشتگانمان چگونه بوده است، ما نباید از گذشتگانمان دور شویم و باید پاسخ پرسش‌هایمان را در گذشته بیابیم.
 
ترجمه کتاب هیچ سود مالی برای مترجم ندارد
مریم جلالی، استاد دانشگاه، نویسنده و منتقد ادبیات کودک و نوجوان نیز در این مراسم اظهار کرد: سه سال پیش که ادبیات کودک در دانشگاه شهید بهشتی راه‌اندازی شد به دلیل کمبود منابع به دنبال کتاب‌هایی بودیم که مباحث نظری و پایه ادبیات کودک را دربرگیرد اما متاسفانه منابع بسیار محدود بود.
 
وی در ادامه به ارائه توضیحاتی درباره کتاب «ادبیات کودک» پرداخت و گفت: این کتاب دارای ارزش علمی بسیار زیادی است اگر ترجمه آن را با متن ارجینالش ‌مقایسه کنیم می‌توانیم به حسن‌های آن پی ببریم. اصولا مسیر ترجمه راه ساده‌ای نیست زیرا فقط برگرداندن متن نیست بلکه مترجم باید بتواند محتوا را به مخاطب منتقل کند و برای این کار در درجه اول خودش باید به محتوا و مفهوم کتاب پی ببرد تا بتواند آن را به مخاطب منتقل کند. در نتیجه ترجمه یک کتاب مدت‌ها وقت یک مترجم را می‌گیرد و هیچ سود مالی برایش ندارد.
 
این نویسنده و منتقد ادبی افزود: من متن این کتاب را به دقت مطالعه کردم و در بعضی از بخش‌ها متوجه شدم که خود آقای حجوانی مطالبی را برای قابل فهم‌تر شدن متن بیان کرده است. همچنین پاورقی‌های خوبی مبنی بر توضیحات و تلفظ درست مطالب در کتاب آورده شده است که به خواندن راحت‌تر متن برای مخاطبان کمک می‌کند. 70 صفحه نخست این کتاب مختص تاریخ ادبیات کودکان انگلستان است و از نظر مفهوم‌شناسی و کاربردی می‌تواند تاریخ ادبیات کودک این کشور را برای ما تشریح کند. البته به نظر می‌رسد چون این کتاب به مباحث کلی ادبیات کودک پرداخته است، بهتر بود دارای توضیحاتی مربوط به مباحث کلی ادبیات کودک جهان ‌باشد.
 
جلالی همچنین بیان کرد: از نکات مثبت دیگری که در این کتاب وجود دارد ارایه خلاصه در انتهای هر فصل است و اگر کسی نخواهد کل کتاب را مطالعه کند می‌تواند به خواندن خلاصه‌ها اکتفا کند.
 
این استاد دانشگاه در ادامه سخنانش به ارایه توضیحاتی درباره کتاب خود با عنوان «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» پرداخت و گفت: در واقع مباحث نظری بازنویسی، بازآفرینی و اقتباس از جمله مباحثی است که در ایران کمتر به آن پرداخته شده است. من در ابتدا مشق خود را با شاهنامه شروع کردم و مطالبی که در طول 100 سال گذشته برای کودکان و نوجوانان از شاهنامه در کتاب‌ها، مجلات و روزنامه‌ها آورده شده بود را جمع‌آوری کرده و به عنوان پایان‌نامه دکتری ارائه دادم. بعد از گرفتن مدرک دکتری به تحقیقاتم در این زمینه ادامه دادم و تصمیم گرفتم بر روی مباحث اقتباس، بازنویسی و بازآفرینی در ایران کار کنم و بعد از پژوهش‌های گسترده موفق به نوشتن کتاب «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» شدم.
 
وی ادامه داد: مسیر چاپ این کتاب دچار عقبه‌هایی شد. در ابتدا وقتی با ناشر اول قرارداد بستم این ناشر به دلیل کمبود بودجه کتاب را با چاپی نامناسب منتشر کرد که رضایت‌بخش نبود در نتیجه کتاب را پس گرفتم و در مرحله دوم با ایجاد اندکی تغییرات آن را برای چاپ به انجمن فرهنگی زنان ناشر سپردم تا دوباره منتشر شود و بعد از تلاش فراوان این کتاب دوباره به تازگی منتشر شد.
 
جلالی همچنین اظهار کرد: علاوه بر این، مجموعه‌هایی در زمینه متون کهن دیگر شامل یک مجموعه درباره ارتباط‌هایی از کتاب هزار و یک شب در طول 100 سال گذشته و مجموعه‌ای درباره اقتباس‌هایی از گلستان و بوستان سعدی در طول 100 سال گذشته جمع‌آوری کردم که در چاپ‌های بعدی به عنوان ضمیمه به این کتاب اضافه خواهم کرد تا پژوهشگران و دانشجویان زمانی که می‌خواهند در این زمینه‌ها کار کنند دیگر نیازی به جمع‌آوری این مطالب نداشته باشند.
 
«شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است
فریده جنیدی،‌ استاد دانشگاه و منتقد ادبیات کودک نیز در این مراسم بیان کرد: ادبیات کودک و نوجوان در ایران بسیار نوپاست و ما نیازمند تبیین مبانی نظری این علم هستیم. ما در حوزه کتاب‌های نظری کودک و نوجوان کمبود داریم و اگر کتابی هم در این زمینه وجود دارد ترجمه است و باید بکوشیم کتاب‌های بیشتری به صورت تالیفی در این زمینه تولید کنیم. «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» به انواع اقتباس و گونه‌های مختلف آن پرداخته است. جلالی در این کتاب در بیان پیشینه اقتباس بسیار قوی عمل کرده است و از منابع بیشماری هم استفاده کرده است.
 
این استاد دانشگاه در ادامه به اهمیت اقتباس در ادبیات و هنر اشاره کرد و گفت: فن اقتباس بسیار مهم است و نخستین بار است که در این کتاب به این فن با این دقت و ظرافت پرداخته شده، در این کتاب تمامی مراحل اقتباس توضیح داده شده است و به نظر من یک مرجع در توضیح اقتباس به حساب می‌آید. ما در این کتاب نکته‌ها و اشاره‌های جالبی از ادبیات کودکان و نوجوانان می‌بینیم و توضیحاتی درباره بازنویسی و بازآفرینی آثار آورده شده است. همچنین تفاوت بین این دو مقوله به طور کامل توضیح داده شده است. به نظر من «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است و می‌توان به عنوان منبع، آن را به دانشجویان معرفی کرد و منبع مناسبی از نظر نظری و عملی محسوب می‌شود.
 
 

حجوانی: نیازمند منابع نظری در زمینه ادبیات کودک هستیم/ جنیدی: «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) مراسم رونمایی از کتاب‌های «ادبیات کودک» نوشته کیمبرلی رنلدز با ترجمه مهدی حجوانی و «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» نوشته مریم جلالی با حضور فائزه جنیدی، مریم جلالی و مهدی حجوانی عصر جمعه (24 اردیبهشت 95) در سرای اهل قلم کودک و نوجوان بیست و نهمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برگزار شد.
 
مهدی حجوانی، استاد دانشگاه و منتقد ادبی در این مراسم به مجموعه کتاب‌هایی که از سوی دانشگاه آکسفورد برای افزایش اطلاعات عمومی افراد منتشر شده است اشاره کرد و گفت: چند سال پیش دانشگاه آکسفورد اقدام به انتشار 200 کتاب در زمینه‌های مختلف کرد تا افرادی که در رشته خاصی تخصص ندارند با خواندن این کتاب‌ها بتوانند اطلاعات کلی در ارتباط با آن‌ها به دست آورند. یکی از این کتاب‌ها به مبانی نظری ادبیات کودک پرداخته بود که من آن را برای مخاطبان فارسی‌زبان ترجمه کردم. البته وقتی این کتاب‌ها را می‌خوانیم، می‌بینیم که مطالب آن چندان هم ساده نیست و برای عموم مردم که اطلاعاتی درباره مطلب موردنظر ندارند قابل استفاده نیست و حتما مخاطب باید اطلاعات اولیه‌ای درباره رشته مورد نظر داشته باشد.
 
این نویسنده و منتقد ادبی ادامه داد: نکته بعد این است که آنچه که در ترجمه این اثر مرا آزار داد این بود که وقتی درباره ادبیات کودک صحبت می‌کنیم راجع به یک مقوله جهانی حرف می‌زنیم و نباید فقط به کشور خاصی بپردازیم. در حالی که در این کتاب وقتی صحبت از ادبیات کودک می‌شود فقط به ارایه توضیحاتی درباره ادبیات کودک انگلستان پرداخته شده است. همچنین در سایر بخش‌های کتاب هم نگاهی به ادبیات کودک انگلستان شده است. به نظر می‌رسد نویسنده با نگاهی جانب‌دارانه به ادبیات کودک انگلستان پرداخته و من در مقدمه این کتاب این مساله را توضیح داده‌ام.
 
اساس نوشتن و سرودن ذوق و خلاقیت است
حجوانی در ادامه سخنانش به ضرورت انتشار کتاب نظری در ادبیات کودک اشاره کرد و گفت: ادبیات کودک در سال‌های قبل از انقلاب به شدت تجربی بوده و کمتر به مباحث نظری پرداخته شده است و حالا ما نیازمند منابعی نظری و تئوریک در این زمینه هستیم. البته منظور از کتاب تئوریک و نظری این نیست که نویسنده و شاعر براساس آنها بنویسد و بسراید زیرا اساس نوشتن و سرودن ذوق و خلاقیت است، منظور ارائه اصول و مبانی در این حوزه است.
 
این استاد دانشگاه درباره کتاب «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» نیز توضیح داد: این نخستین کتاب در این حوزه نیست. نخستین کتاب در این زمینه، به وسیله جعفر پایور نوشته شده است که به بیان مطالب سودمندی در این زمینه پرداخته است. اصولا در اقتباس به دنبال این هستیم که ببینیم پیوند ما با گذشتگانمان چگونه بوده است، ما نباید از گذشتگانمان دور شویم و باید پاسخ پرسش‌هایمان را در گذشته بیابیم.
 
ترجمه کتاب هیچ سود مالی برای مترجم ندارد
مریم جلالی، استاد دانشگاه، نویسنده و منتقد ادبیات کودک و نوجوان نیز در این مراسم اظهار کرد: سه سال پیش که ادبیات کودک در دانشگاه شهید بهشتی راه‌اندازی شد به دلیل کمبود منابع به دنبال کتاب‌هایی بودیم که مباحث نظری و پایه ادبیات کودک را دربرگیرد اما متاسفانه منابع بسیار محدود بود.
 
وی در ادامه به ارائه توضیحاتی درباره کتاب «ادبیات کودک» پرداخت و گفت: این کتاب دارای ارزش علمی بسیار زیادی است اگر ترجمه آن را با متن ارجینالش ‌مقایسه کنیم می‌توانیم به حسن‌های آن پی ببریم. اصولا مسیر ترجمه راه ساده‌ای نیست زیرا فقط برگرداندن متن نیست بلکه مترجم باید بتواند محتوا را به مخاطب منتقل کند و برای این کار در درجه اول خودش باید به محتوا و مفهوم کتاب پی ببرد تا بتواند آن را به مخاطب منتقل کند. در نتیجه ترجمه یک کتاب مدت‌ها وقت یک مترجم را می‌گیرد و هیچ سود مالی برایش ندارد.
 
این نویسنده و منتقد ادبی افزود: من متن این کتاب را به دقت مطالعه کردم و در بعضی از بخش‌ها متوجه شدم که خود آقای حجوانی مطالبی را برای قابل فهم‌تر شدن متن بیان کرده است. همچنین پاورقی‌های خوبی مبنی بر توضیحات و تلفظ درست مطالب در کتاب آورده شده است که به خواندن راحت‌تر متن برای مخاطبان کمک می‌کند. 70 صفحه نخست این کتاب مختص تاریخ ادبیات کودکان انگلستان است و از نظر مفهوم‌شناسی و کاربردی می‌تواند تاریخ ادبیات کودک این کشور را برای ما تشریح کند. البته به نظر می‌رسد چون این کتاب به مباحث کلی ادبیات کودک پرداخته است، بهتر بود دارای توضیحاتی مربوط به مباحث کلی ادبیات کودک جهان ‌باشد.
 
جلالی همچنین بیان کرد: از نکات مثبت دیگری که در این کتاب وجود دارد ارایه خلاصه در انتهای هر فصل است و اگر کسی نخواهد کل کتاب را مطالعه کند می‌تواند به خواندن خلاصه‌ها اکتفا کند.
 
این استاد دانشگاه در ادامه سخنانش به ارایه توضیحاتی درباره کتاب خود با عنوان «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» پرداخت و گفت: در واقع مباحث نظری بازنویسی، بازآفرینی و اقتباس از جمله مباحثی است که در ایران کمتر به آن پرداخته شده است. من در ابتدا مشق خود را با شاهنامه شروع کردم و مطالبی که در طول 100 سال گذشته برای کودکان و نوجوانان از شاهنامه در کتاب‌ها، مجلات و روزنامه‌ها آورده شده بود را جمع‌آوری کرده و به عنوان پایان‌نامه دکتری ارائه دادم. بعد از گرفتن مدرک دکتری به تحقیقاتم در این زمینه ادامه دادم و تصمیم گرفتم بر روی مباحث اقتباس، بازنویسی و بازآفرینی در ایران کار کنم و بعد از پژوهش‌های گسترده موفق به نوشتن کتاب «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» شدم.
 
وی ادامه داد: مسیر چاپ این کتاب دچار عقبه‌هایی شد. در ابتدا وقتی با ناشر اول قرارداد بستم این ناشر به دلیل کمبود بودجه کتاب را با چاپی نامناسب منتشر کرد که رضایت‌بخش نبود در نتیجه کتاب را پس گرفتم و در مرحله دوم با ایجاد اندکی تغییرات آن را برای چاپ به انجمن فرهنگی زنان ناشر سپردم تا دوباره منتشر شود و بعد از تلاش فراوان این کتاب دوباره به تازگی منتشر شد.
 
جلالی همچنین اظهار کرد: علاوه بر این، مجموعه‌هایی در زمینه متون کهن دیگر شامل یک مجموعه درباره ارتباط‌هایی از کتاب هزار و یک شب در طول 100 سال گذشته و مجموعه‌ای درباره اقتباس‌هایی از گلستان و بوستان سعدی در طول 100 سال گذشته جمع‌آوری کردم که در چاپ‌های بعدی به عنوان ضمیمه به این کتاب اضافه خواهم کرد تا پژوهشگران و دانشجویان زمانی که می‌خواهند در این زمینه‌ها کار کنند دیگر نیازی به جمع‌آوری این مطالب نداشته باشند.
 
«شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است
فریده جنیدی،‌ استاد دانشگاه و منتقد ادبیات کودک نیز در این مراسم بیان کرد: ادبیات کودک و نوجوان در ایران بسیار نوپاست و ما نیازمند تبیین مبانی نظری این علم هستیم. ما در حوزه کتاب‌های نظری کودک و نوجوان کمبود داریم و اگر کتابی هم در این زمینه وجود دارد ترجمه است و باید بکوشیم کتاب‌های بیشتری به صورت تالیفی در این زمینه تولید کنیم. «شاخص‌های اقتباس در ادبیات کودک و نوجوان» به انواع اقتباس و گونه‌های مختلف آن پرداخته است. جلالی در این کتاب در بیان پیشینه اقتباس بسیار قوی عمل کرده است و از منابع بیشماری هم استفاده کرده است.
 
این استاد دانشگاه در ادامه به اهمیت اقتباس در ادبیات و هنر اشاره کرد و گفت: فن اقتباس بسیار مهم است و نخستین بار است که در این کتاب به این فن با این دقت و ظرافت پرداخته شده، در این کتاب تمامی مراحل اقتباس توضیح داده شده است و به نظر من یک مرجع در توضیح اقتباس به حساب می‌آید. ما در این کتاب نکته‌ها و اشاره‌های جالبی از ادبیات کودکان و نوجوانان می‌بینیم و توضیحاتی درباره بازنویسی و بازآفرینی آثار آورده شده است. همچنین تفاوت بین این دو مقوله به طور کامل توضیح داده شده است. به نظر من «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است و می‌توان به عنوان منبع، آن را به دانشجویان معرفی کرد و منبع مناسبی از نظر نظری و عملی محسوب می‌شود.
 
 

حجوانی: نیازمند منابع نظری در زمینه ادبیات کودک هستیم/ جنیدی: «شاخص‌های ادبیات کودک و نوجوان» کتابی درسی است

بک لینک رنک 6

میهن دانلود